Mükellef odaklı pişmanlık



Sözleşmeler damga vergisine tabi. Vergisi de imzalandığı tarihten sonraki 15 gün içinde beyanname ile beyan edilerek ödenir. (Damga Vergisi Kanunu Md. 22)
Şirketin biri bir sözleşme imzalar. Muhasebe müdürü 15 günlük sürenin sonuna doğru hastalanır ve 15 gün içinde damga vergisini bildiremez. 16'ncı gün internetten pişmanlıkla beyan etmeye çalışır ama sistem bir türlü kabul etmez. O da kağıt üzerine bir dilekçe yazıp vergi dairesine gönderir ve vergiyi de öder.


Bir süre sonra vergi dairesinden bir ihbarname gelir. Pişmanlık dilekçesi kabul edilmemiş ve ceza kesilmiş. Tutarı ise 152.000 YTL. Ortalık karışır.
Pişmanlık, Vergi Usul Kanunu'nun 371. maddesinde düzenlenmiştir. Esas olarak mükellefin vergi dairesine kendisini ihbar etmesi ve ihbarında pişman olduğunu bildirmesidir. Geçerli olması ve ceza kesilmemesi için verginin mükellef tarafından beyan edilen bir vergi olması gerekir. Maddenin son fıkrasında pişmanlık hükümlerinin emlak vergisi için uygulanmayacağı hükmü konulmuştur. Emlak vergisinde mükellefiyette veya taşınmazın cinsinde değişiklik olmadığı sürece bildirimde bulunulmaz. Bu nedenle beyana dayalı vergi olup olmadığı konusu tartışmalı.


Maliye Bakanlığı 8 seri numaralı Damga Vergisi Genel Tebliği'nde, VUK.'un 371. maddesindeki koşullar bulunuyorsa mükellef veya sorumluların pişmanlık taleplerinin yerine getirilmesi gerektiğini açıklamıştır.


İstanbul Defterdarlığı tarafından verilen 7.3.2005 tarih ve 1840 sayılı özelgede de damga vergisinde pişmanlık hükmünün uygulanması gerektiği belirtilmiştir.
Danıştay da damga vergisinin makbuz karşılığı ödenmesi durumunda pişmanlık hükümleri kapsamında olduğuna karar veriyor. 7. Daire'nin 7.12.2006 g, K:2006/3893 sayılı; 25.11.1998 g, K:1998/4172; 17.3.1999 g, K:1999/1137 sayılı; 3.11.2004 g, K:2004/2724 sayılı kararları; 4. Daire'nin 23.3.1977 g. K:1977/972 sayılı kararı aynı yönde.
Bütün bunlara karşın, kesilen ceza için davaya giderek yıllarca uğraşmamak için uzlaşma talep eden mükellefe "Ceza kesilmiş bir kere, ya haklılığını kanıtlamak için mahkemeye git ya da cezanın yüzde 5'ini öde" denilir.
Vatandaş haklı olarak yıllardır sözü edilen mükellef odaklı vergileme bu mu diye soruyor.



Kazım Yılmaz

Takvim / 31.05.2008