Emekliliğini Hak Etmiş Olanlar 1 Ekim 2008?den Hemen Sonra Emekli Olsun mu? (2)



Güncelleme katsayısında düşüklük
Güncelleme katsayısı ise ortalama kazanç miktarının saptanmasında önem taşıyor. Güncelleme katsayısı sayesinde geçmiş yıllardaki rakamsal olarak bugüne nazaran komik hale gelmiş ortalama kazançların bugünkü değerde yeniden tespitini sağlıyor. Bugün bağlanacak aylıklarda geçmiş yıllar ortalama kazançlarının güncellemesi yapılırken hem geçmiş bu yılların TÜFE?lerinin tamamı hem de büyüme hızının tamamı dikkate alınıyor. Oysa SSGSS Yasası güncelleme katsayısında getirdiği olumsuzlukla ortalama kazançların güncellenmesinde büyüme hızının tamamının değil sadece yüzde 30?unun dikkate alınmasını öngörüyor. Yani SSGSS Yasası eski dönem ortalama kazançlarının güncel karşılığının göreceli olarak daha düşük tespit edilmesini öngörüyor.

Bağ-Kur ve SSK aylıklarında ikinci önemli unsur Aylık Bağlama Oranıdır (ABO). 2000 yılı öncesi dönemde gösterge tablosundan emekli olan bir SSK'lının ilk 5 bin günü için aylık bağlama oranı yüzde 60'tır. Bu oran 5 bin günden sonraki her 240 gün için yüzde 1 kadar artar.


Yeni Sistem ABO?da Düşüş Getiriyor

SSGSS Yasası ile yeni getirilen Aylık Bağlama Oranı hesaplaması prim ödeme gün sayısının her 360 günü için yüzde 2 olmak üzere 9 bin gün için yüzde 50 olacak. Görüldüğü gibi SSGSS Yasası Aylık Bağlama Oranında düşüş getiriyor. Bu emekli aylıklarının bağlanmasında SSGSS Yasasının getirdiği ilk olumsuzluk oluyor.

Bugün Çalışanların Yeni Dönemde Emekli Aylıkları Nasıl Bağlanacak?

Herkesin 1 Ekim 2008 tarihli temel bir aylığı olacak

Yeni yasanın yürürlüğe girdiği tarihten sonra emeklilik başvurusunda bulunanlara SSGSS Kanunu'nun yürürlüğe gireceği gün tarihli ve eski sisteme göre aylık talep tarihindeki toplam prim ödeme gün sayısı veya fiilî hizmet süresi üzerinden hesaplanmış bir emekli aylığı bulunacak.

Bu temel aylığın 1 Ekim 2008 tarihinde yürürlüğe girdiği tarihe kadarki prim ödeme gün sayısı veya fiilî hizmet süresi ile orantılı bölümü, aylık talep tarihine kadar geçen yıllar için, her yıl gerçekleşen güncelleme katsayısı ile çarpılarak hesaplanacak. Yani korunduğu söylenen bu temel aylık daha sonraki güncelleme katsayısındaki oranındaki düşüklüğün etkisine açık kalacak.

Büyüme hızının yüzde 70?i buharlaşıyor

İşte yeni Yasanın aylıklar konusundaki ikinci olumsuzluğu da bu noktada devreye giriyor. Zira bu aylık her yıl yeni getirilen TÜFE+Büyüme Hızının yüzde 100?ü üzerinden değil, TÜFE+Büyüme Hızının yüzde 30?u ile güncelleştirilecek.

1 Ekim?de temelleştirilen bu emekli aylığı eksilen büyüme hızı ve ABO nedeniyle daha düşük artışa tabi tutulmuş olacak.

Bu temel aylık şu an için emekli aylıklarının belli edildiği iki sistemi de içerecek. Bilindiği gibi halen SSK emekli aylıkları 1999 yılına kadar bir sistemden, 2000 sonrası için diğer bir sistemden hesaplanıyor. 31.12.1999 öncesi için geçmiş beş veya on yıllık kazanç ortalamalarına dayalı ayrı bir sistem, 01.01.2000 günü ve sonrası için TÜFE ve büyüme hızına dayalı ayrı bir sistem var. (Devam Edecek)

İŞVERENLER İÇİN ÇALIŞMA HAYATI

Özürlü İstihdamına Hazine Teşviki İçin İşverenlerin Yapması Gerekenler (2)

Teşvikten Yararlanacak İşverenler Ne Yapmalı

Özürlü istihdam teşvikinden yararlanmak isteyen işverenlerin; bağlı bulundukları Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüklerine başvurarak;

Buralardan özürlü statüsünde çalıştırdıkları sigortalıların TC kimlik numarasını, ad-soyadını, İş Kurumuna tescil tarihini, çalıştırma durumlarını gösterir belgeyi onaylatarak bu belgenin aslını işyerinin bağlı bulunduğu Sosyal Güvenlik İl/Merkez Müdürlüklerine ibraz etmeleri gerekiyor. Temmuz 2008 ayında özürlü istihdamına uygun biçimde işçi çalıştırarak teşvike hak kazananların bu haklarını kullanmaları söz konusu belgeyi (Ek-1) İş-Kur?dan zamanında alarak SGK?ya ibraz etmelerine bağlı bulunuyor.

İşyerinde kontenjan durumu değişen işçilerle ilgili değişiklik halinde veya değişiklik olmasa dahi her yılın Ocak ayında yine özürlü sigortalıların son durumlarını Türkiye İş Kurumu İl/Şube Müdürlüklerinden onaylatılacak belge (Ek-1) ile belgelenmesi gerekiyor.

Teşvikten yararlananlar da belge ibraz edecek

Kontenjan fazlası özürlü içi çalıştırdığı için zaten daha önceden teşvikten yararlanmakta olan işverenlerin de yeni düzenlemelerle göre tanınan bu teşvik için İş-Kur?dan söz konusu belgeyi alarak SGK?ya ibraz etmeleri gerekiyor.

İşverenlerin Teşvikten Oransal Kazancı

Özürlü istihdamına dayalı sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yararlanmak amacıyla yapılan başvurular üzerine korumalı ve normal işyerlerine göre gerekli kodlama yapıldıktan sonra,

Aynı il sınırları içinde elli veya daha fazla sigortalı çalıştıran işyeri işverenleri, kontenjan dahilindeki özürlü sigortalılarını 14857 sayılı Kanun türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yüzde 100 oranında, kontenjan haricindeki özürlü sigortalılarını 54857 sayılı Kanun türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yüzde 50 oranında,
Korumalı işyeri işverenleri, 14857 sayılı Kanun türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yüzde 100 oranında,
Özürlü sigortalı çalıştırmakla yükümlü olmayan işverenleri ise, 54857 sayılı Kanun türünü seçmek suretiyle sigorta primi işveren hissesi teşvikinden yüzde 50 oranında,
Yararlanacaklar.

FERHAT


KAYNAK:Şevket Tezel