İş Kanununda Kreş Açma Yükümlülüğü

4857 sayılı İş Kanununa göre yaşları ve medeni halleri ne olursa olsun, 100-150 kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde, bir yaşından küçük çocukların bırakılması ve bakılması ve emziren işçilerin çocuklarını emzirmeleri için işveren tarafından, çalışma yerlerinden ayrı ve işyerine en çok 250 metre uzaklıkta bir emzirme odasının kurulması zorunluluğu getirilmiştir. Yaşları ve medeni halleri ne olursa olsun, 150 den çok kadın işçi çalıştırılan işyerlerinde, 0-6 yaşındaki çocukların bırakılması ve bakılması, emziren işçilerin çocuklarını emzirmeleri için işveren tarafından, çalışma yerlerinden ayrı ve işyerine yakın bir yurdun (kreş) kurulması zorunludur. Kreşlerde 0-2, 3-4, 5-6 yaş çocukları birbirinden ayrı bulundurulacaktır. Kreşlerde yeterli büyüklükte bir bahçe ve bu bahçede çocukların dinlenmeleri ve oynamaları için araç ve gereçler bulunmalıdır.


Kreş, işyerine 250 metreden daha uzaksa işveren taşıt sağlamakla yükümlüdür. Çocukların gelişimlerini sağlamak, onlara iyi alışkanlıklar kazandırmak, onları ilköğretime hazırlamak için çocuk gelişimi ve eğitimi veya okul öncesi eğitim alanında yüksek öğrenim görmüş, öğretmenlik formasyonuna sahip kişiler anaokulu öğretmeni olarak görevlendirilir. Kreşlerde, her 20 çocuk için bir çocuk bakıcısıyla KML Çocuk Gelişimi ve Eğitimi Bölümü mezunu veya benzeri meslek mensubu eleman bulundurulur.

Çocukların bulundurulacağı odaların, taban alanlarının her çocuğa en az 3 metrekare, hacimlerinin her çocuğa en az 8 metreküp hava düşecek ölçüde ve bol ışıklı olması gereklidir. Taban, çocukların sağlığına zarar vermeyecek, kolayca temizlenebilecek bir malzeme ile döşenmeli, duvarlar ve bölmeler yeterli bir yüksekliğe kadar kolayca temizlenebilir bir maddeyle boyanmalı veya kaplanmalı, odalar ve eşya toz tutmayacak şekilde düz ve basit olmalıdır. Çocuk karyolaları ve komodinleri temiz, boyalı, kullanıma ve sağlığa uygun nitelikte olmalı, karyolaların ayarlanabilir yüksek korkulukları bulunmalıdır.

Oda ve kreşlerde, anneler ve görevliler için yeteri kadar tuvalet ve lavabo, her 10 yatağa bir çocuk banyosu, çocuk yatak odalarının bitişiğinde çocukların kullanabileceği lavabolar, yurtlarda ise, ayrıca, çocuklar için yeteri kadar tuvalet bulunmalıdır. 4857 sayılı Kanunun 88. maddesinde öngörülen yönetmeliklerde gösterilen şartlara ve usullere uymayan işveren veya işveren vekiline 2006 yılında, 783.-YTL para cezası verilir.


Döner sermayenin fendi, kreş kapattırdı

Pazartesi günkü ‘Süper Kaymakam’ başlıklı yazıma siyasi parti yöneticileri, milletvekilleri ve duyarlı bir çok yurttaştan çok sayıda mail aldım. Hepsi de yazımdan çok etkilendiklerini belirtmişler. Duyarlılıklarından dolayı tüm okurlarımıza teşekkür ederim.

Bugün ise köşemde yine memurlara yer vermek zorunda kaldım. Ama bu seferki yazı konusu Kreş Kapatan Başhekim oldu. Memurlar için çalışma koşulları en zor İl, şüphesiz İstanbul. Ulaşımın zor, kiraların yüksek, geçim koşullarının ağırlığı yanında, ayrıca bir de çocuklar için bakıcı bulmanın zorluğu ve kreşlerin pahalı olması eklenince hiçbir memur İstanbul’da çalışmak istemiyor. Herkes, en kısa zamanda İstanbul’dan gitmek istiyor. Geçen hafta bir faks gönderen okurumuz, Haydarpaşa Numune Hastanesi’nde memur, hemşire ve doktorların çocuklarını bıraktıkları kreşlerinin kapatıldığını ve tüm personelin zor durumda kaldığını belirtmiş. İstanbul Haydarpaşa Numune Hastanesi’nde en az bin kadar bayan çalışan var. Haydarpaşa Numune Hastanesi’nde personelinin motivasyonunu ve çocukları düşünen bir başhekim tarafından yıllar önce kreş açılmış ve çalışanlarına hizmet veriyor. Üstelik giderleri de personel tarafından karşılanıyor. Şimdi, Kartal Araştırma Hastanesi Göz Kliniği Hekimi Dr. Yusuf Özertürk, başhekim vekili olarak işe başlamasının hemen ardından, hastane içinde kan alma yerinin uygun olmaması nedeniyle kreşi kapatarak kan alma ünitesi yapacakmış. Böylece Başhekim ve doktorlar da döner sermayeden daha çok kazanacak herhalde. Hastane çalışanlarının çocukları da bundan böyle Siyami Ersek Hastanesi kreşine gidecekmiş. Ama orada zaten Siyami Ersek Hastanesi personelinin çocukları var ve onları bile almıyor.

İstanbul’da bir doktorun 1200 YTL, hemşirenin 800 YTL, memurun ise 600 YTL aylık ücret aldığını düşünürsek, bu memur çocuğunu aylık 450-500 YTL alan özel kreşe nasıl göndersin. Özel sektöre ‘kreş açmama’ diye ceza veren devlet, Vekil Başhekimin açılmış kreşi kapatmasına engel olamaz mı?

Resul KURT
(Alıntıdır)