Alıntı Ali TEZEL [email Nickli Üyeden Alıntı
ali.tezel@aksam.com.tr[/email] 20.9.2008]5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası (SS ve GSS) Kanunu 1 Ekim 2008 günü yürürlüğe giriyor ve tarımda (tarlalarda, bağlarda, bahçelerde) amele, ırgat olarak çalışanlara daha önceki hükümetler zamanında tanınmış ucuz ve kolay emeklilik artık bitiyor. Köylüler, çiftçiler artık emekliliği rüyalarında görecekler.

A- Darbe hükümeti bile garipleri kollamıştı

Aslında en çok sosyal güvenceye ihtiyaç duyan kesim alt gelir gruplarıdır. Onlar için birkaç ay hatta ameleler için birkaç gün iş bulamamak açlık demektir, yoksulluk demektir, hastalık demektir. İşte bu garip gureba kesime 1980 darbesinin son hükümeti tarafından 17.10.1983 günü 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu ile sosyal güvenlik hakkı verildi. Benzer şekilde 2926 sayılı Tarım Bağ-Kur Kanunu da aynı zamanda yürürlüğe girdi. Bu iki kanun ile birlikte memurlar, işçiler gibi tarlasında çalışan çiftçi ile o tarlada yevmiye ile çalışan ameler-ırgatlar da sosyal emeklilik hakkına, sağlıktan yararlanma hakkına kavuştular.

B- Irgatlar-ameleler, tarım işinde çalışanlar ucuz ve kolay emeklilik için son günleriniz

Ülkemizin önemli bir kesimi tarımda çalışıyor ve bunların büyük bir kısmı da tarım işletmesi sahibi olmadan ırgat-amele olarak iş görüyor. İşte bunların emekliliği ve sosyal güvencesi de 2925 Sayılı Kanun?la belirlenmiştir. İşte, 20.10.1983 günü Resmi Gazete?de yayınlanarak yürürlüğe giren Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu?nun Tarım SSK?ya başlama bölümü 01.10.2008 günü yürürlükten kalkacak bundan sonra hiç kimse Tarım SSK?lı olamayacak. Onun yerine 5510 Sayılı Sosyal Sigorta (SS) ve Genel Sağlık Sigortası (GSS) gelecek. Bu nedenle ocak ayı gelmeden önce Tarım SSK?lı olabilecek olanlara öğüdüm bir an önce sigorta müdürlüklerine gidip başvuru belgelerini vermeleri ve ırgat, amele denilen, tarım işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanların daha kolay ve daha ucuz emeklilik şartlarıyla emeklilik hakkını elde etmeleridir.

1- Az primle çok imkâna kavuşuyorsunuz

2925 Sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu?na göre, dilekçe verdikleri tarihi takip eden aybaşından itibaren tarım SSK?lı sayılan ameleler her ay asgari ücretin yarısı kadar kazandıkları (319,35 YTL) varsayılmakta ve bu rakamın yüzde 30?u kadar yani 95,81 YTL. prim ödemektedirler. Hatta o ay veya ertesi ay paraları olmazsa ödemeleri gereken bütün bir yılın primlerini takip edene yılın şubat ayı sonuna kadar faizsiz ve gecikme zammı olmaksızın ödeme hakları vardır. Ödedikleri yaklaşık 95 YTL ile ilerde şartlarını tamamladıklarında emekli oldukları gibi hem prim öderken hem de emekli olunca eşleri, çocukları ile bakmakla yükümlü iseler ana-babalarına sağlık karnesi alabilmektedirler. Bir ayda asgari ücretin yarısı kadar kazandıkları varsayılan ırgatların ödedikleri her ayın primi 30 değil 15 gün ve yıl da 360 gün değil 180 gün olarak hesaplanmaktadır.

2- Tarım sigortalılar kısa sürede emekli

SSK?ya 2925 Sayılı Kanun gereğince, isteğe Bağlı Tarım Sigortası kapsamında prim ödeyenlerin emeklilik şartları ise diğer SSK?lılardan bile daha kolaydır. SSK Tarım sigortalılarının aylık ödemeleri yarım kabul edildiğinden aylar 15 gün ve yıllık prim ödemeleri de 180 gün olarak hesaba dahil edilir. Bu nedenle 3600 günü tamamlamak için en az 20 tam yıl prim ödemek gerekir. Buna göre ise tarım sigortalıları 3600 günü ancak 20 yılda tamamlayabilmektedir ama bunlarında daha önce normal SSK, Bağ-Kur, T.C. Emekli Sandığı hizmetleri olabileceği gibi borçlanılmış askerlik süreleri da olabilir. O nedenle 3600 günü 20 yıldan daha kısa sürede tamamlama imkanları da var.

C- Ekim ayı gelmeden Tarım SSK?ya başlayın

01.10.2008 günü öncesinde Tarım SSK?lı olup da primlerini muntazaman ödeyerek Tarım SSK?dan çıkarılmayanlar, Tarım SSK?nın yukarıdaki tablosuna göre emekli edileceklerdir ama 01.10.2008 gününden itibaren hiç kimse Tarım SSK?ya başlayamayacağından elinizi çabuk tutmanızda fayda var.

Bu arada 1 Ekim 2008 gününden sonra Tarım SSK uygulamasında;

a-5510 sayılı Kanunla 01/10/2008 tarihi itibariyle 2925 sayılı Kanun kapsamında yeni sigortalı tescili yapılmayacak, 01/10/2008 tarihinden sonra 2925 sayılı Kanun uygulaması bu tarihten önce prim ödeyen sigortalılarla sınırlı olmak üzere 5510 sayılı Kanunla getirilen değişiklikler doğrultusunda devam ettirilecektir.

b- 01/10/2008 tarihinden sonra 2925 sayılı Kanunun 6 ncı maddesi gereğince primlerini, ait olduğu yılı takip eden yılın Şubat ayı sonuna kadar ödemeyenler ile Tarım SSK?sına devam etmek istemediklerini Kuruma yazılı olarak bildirmeleri nedeniyle tarım sigortalılıkları sona erenler, yeniden tarım sigortalısı olmak için müracaatta bulunmaları halinde 2925 sayılı Kanun kapsamına alınmayacaklardır.

c-Tarım SSK?lılar 01/10/2008 tarihinden itibaren % 12,5?i genel sağlık sigortası primi olmak üzere toplam % 32,5 oranında prim alınacak olup tarım sigortalıları 30 gün prim ödemeleri halinde kendileri ve bakmakla yükümlü oldukları kişiler 5510 sayılı Kanunda sayılan sağlık yardımlarından yararlanacaklardır.

d-SGK Müdürlükleri 1 Ekim 2008 gelmeden Tarım SSK başlamasını engellemek adına, başvuru belgelerinizde bir çok eksiklik arayacaklar hatta her gün değişik tarlalarda, bağlarda, bahçelerce çalışanlardan işveren adı-soyadı adresi isteyeceklerdir. Yetmeyecek bu işverenin Ziraat Odası?ndaki kaydını getir (Kanunen suç olduğu halde) dilekçenizi almıyoruz diyecekler. Yılmayın, başvurunuz yapın, formu almazlarsa APS ile gönderin. SGK başvurunuzu sonlandırmaz veya olumlu cevap vermezlerse de İş Mahkemesi?nde dava açmanızı tavsiye ederim.