SGK, kayıtdışının nasırına bastı!


Sosyal güvenlik reformunun uygulama ayağı olan 5510 sayılı Kanun 1 Ekim'de yürürlüğe girdi. Kanunda, kayıtdışı istihdama darbe indirecek çok önemli düzenlemelere de yer verildi.
Bunlardan birisi de bankaların ve kamu idarelerinin, işlemlerini yaptıkları kişilerin sigortalı olup olmadıklarını sorgulamalarıyla ilgili. Kanun bankaların ve kamu idarelerinin, ister tüzel kişi ister gerçek kişi olsun, hizmet verdikleri herkesin sosyal güvenlik bilgilerini SGK'ya bildirmelerini emrediyor.

14 koldan sorgulama

Şimdiye kadar bir kimsenin sigortalı olup olmadığını sadece SGK sorguluyordu. Kişiler veya işverenler gerçek dışı beyanda bulunurlarsa, aksinin ispatı da pek mümkün olmuyordu. Ancak SGK tarafından 5510 sayılı Kanunun 8. maddesini açıklamak üzere 28 Eylül 2008 tarihinde bir tebliğ yayınlandı. Tebliğe göre bundan sonra sigortalılık sorgulamasını SGK'ya ilaveten, 14 ayrı kurum ve kuruluş da yapacak. Bu kurum ve kuruluşlar;

Bankalar,

Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü,

Milli Eğitim Bakanlığı,

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı,

Kültür ve Turizm Bakanlığı,

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı,

Sağlık Bakanlığı,

İçişleri Bakanlığı,

Çevre ve Orman Bakanlığı,

PTT Genel Müdürlüğü,

Özerk Spor Federasyonları,

TTNET A.Ş. (ADSL ve diğer başvurular)

Telekominikasyon Kurumu (Telekom ve GSM şirketleri),

Noterlikler, 1 Ekim'den sonra kayıtdışı çalışmak veya çalıştırmak için ya bu kurumlara işiniz düşmeyecek yada bunların tamamına yalan beyanda bulunacaksınız. Aksi halde bunlardan birisine bile işiniz düştüyse ve sigortanız yoksa, bilgileriniz SGK'ya iletilecek ve hemen sigortalı olarak tescil edileceksiniz. Bu kurumlara işiniz düşmeden yaşamanız çok zor olduğuna göre, bundan sonra kayıtdışı çalışmak veya çalıştırmak için cambaz olmak gerekecek.

Dürüst vatandaşın korkmasına gerek yok!

Diğer taraftan basında yer alan kimi değerlendirmelerde, SGK'nın tebliğinin kanuna aykırı olduğu ya da bu bilgilerin amacı dışında kullanılabileceği yönünde değerlendirmeler yer almakta. Oysa SGK tebliği kanuna aykırı olmayıp, aksine 5510 sayılı Kanunun 8. maddesine istinaden çıkarıldı. Ayrıca bu tebliğ olmasa da SGK, zaten istediği zaman istediği banka ya da kamu kurumundan kişilerin bilgilerini elde edebilme yetkisine sahip. Kayıtdışı istihdamdan bu kadar şikayet edilen bir ortamda, kayıtdışına karşı en ciddi tedbirlerden olan bu tebliği eleştirenlerin niyetlerini anlamak mümkün değil. Kayıtdışı istihdamın %50'lerde seyrettiği bir ülkeyiz. Yaklaşık 11 milyon insanımız sosyal güvencesiz çalışıyor. Yapılan yasal düzenlemeler hem bu vatandaşımızın lehine, hem de kayıtdışı çalışan-çalıştıranlar yüzünden haksız rekabete maruz kalan dürüst insanların lehine.

Okur sorularına cevaplar...

SSK emeklisi devlet memuru olabilir mi?

Soru: SSK'dan emekli olduktan sonra memur olarak çalışırsak SSK aylığımız kesilir mi? S.Deviren

Cevap: SSK emeklisinin memur olarak çalışması durumunda emekli aylığı kesilmez. Ancak kamuda sözleşmeli olarak çalışıyorsanız ya emekli aylığınızı alarak SGDP'ye tabi çalışırsınız ya da emekli aylığınız kesilir ve SGDP'siz çalışırsınız.

Özürlü Bağ-Kur'ya erken emeklilik var mı?

Soru: 1998 yılında sigortalı olarak çalışmaya başladım. 2000 senesinde bir Bağ-Kur'luluk donemi geçirdim, tekrardan sigortalı bir ise gırdım. Bu arada %55 özürlü raporu aldım. Bu güne kadar Bağ-Kur hariç toplam sigortalılık surem 2320 iş günü. Bundan sonra Bağ-Kur'lu olmak ve işyeri açmak istiyorum. Ne zaman emekli olurum ve nasıl olurum? T.S.Başkan

Cevap: Değerli okurum, şimdiye kadar özürlülerin Bağ-Kur'dan erken emekli olma şansları yoktu. Ancak 1 Ekim itibariyle onlara da bu hak verildi. Bu kapsamda siz bundan sonra 4/b (Bağ-Kur) kapsamında çalışırsanız 4320 günü doldurduktan sonra 16 yıl sigortalılık süresini tamamladığınız 2014 yılında emekli olursunuz.



Sadettin ORHAN