Şevket TEZEL sevtezel@hotmail.com 25.10.2008 SÖZCÜ

Vefat eden emekli öğretmen eşimden dolayı kızım yetim aylığı almakta olan kızım KPSS?den yeterli puan alamadığı için öğretmenliğe atanamadı ve Milli Eğitimde kadrosuz usta öğretici olarak 17.09.2008 tarihinden itibaren çalışmaya başladı. Sigortası yarım ödeniyor ve çalıştığı sürece ücret alıyor, tatillerde kesiliyor. Garantisi olmayan bu işten dolayı kızımın yetim aylığı ve sağlık yardımı hakkı 1 Ekim 2008?den sonra kesilecek mi? Halide GÖK/TRABZON

Sayın Okurum,

Peşinen belirteyim ki kızınıza Emekli Sandığı?ndan bağlanan yetim aylığı 4/a sigortalılığı (SSK) ve 4/b sigortalılığı (Bağ-Kur) kapsamında çalışmakla kesilmeyecek. Yetim aylığı kesilmeyince sağlık yardımı da GSS primi ödeme gerekmeksizin devam edecek.

Kızınızın ölen babasından dolayı bağlanan yetim aylığı, ataması yapılarak memur olduğu takdirde veya evlendiği takdirde kesilecek.

Kızınızın çalışmakta olduğu usta öğreticiliği ile 657 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin (c) bendi kapsamında (4/c sigortalılığıyla ilgisi yok) tanımlanan Geçici personel sosyal güvenlik açısından 1 Ekim 2008?den önce de sonra da SSK?ya yani 4/a sigortalılığına tabi.

1 Ekim 2008 öncesinde halk eğitim merkezleri, milli eğitim bakanlığı gibi kurumlarda usta öğretici olarak çalışanların, ay içindeki prim günleri çok az olduğundan emeklilik açısından faydasının sınırlı olmasından kaynaklanan sıkıntı da çözülmüş bulunuyor olmalarında sıkıntı yaşanıyordu. Sosyal Sigorta İşlemleri Yönetmeliğinin 108 inci maddesi ile getirilen değişiklikle Millî Eğitim Bakanlığına bağlı her derece ve türdeki örgün ve yaygın eğitim kurumlarında ek ders ücreti karşılığında ilgili mevzuatı çerçevesinde uzman ve usta öğretici olarak çalıştırılanların prim ödeme gün sayısı 30 günü aşmamak kaydıyla, bir takvim ayı içinde hak kazandıkları brüt ek ders ücreti toplam tutarının, prime esas günlük kazanç alt sınırına bölünmesi ve küsuratın atılması sonucu bulunacak.

Üç Aylık (Emekli-Dul-Yetim) Birden Almak Mümkün

SSK emeklisi babam yakın zamanda 1 Ekim 2008?den önce vefat etti. Babamın vefatından sonra Bağ-Kur emeklisi anneme SSK?lı babamdan dolayı dul aylığı bağlanması için başvuruda bulunduk. Babamın vefatıyla birlikte de anneme aynı zamanda 1978 yılında vefat eden Emekli Sandığı emeklisi babasından da yetim aylığı bağlanması hakkı doğdu. Konu ile ilgili üç kurumla da görüştümse de maalesef tatmin edici bir cevap alamadım. Öğrenmek istediğim her üç ayrı kurumdan da anneme maaş bağlanır mı? Senem ULUSEVEN

Sayın Okurum,

Annenizin Bağ-Kur emeklisi olması SSK?dan dul aylığı almasına ne 1 Ekim 2008?den önce ne de sonra engel değil. Her iki aylığı da birlikte alabilir. Bunun yanında şayet 1 Ekim 2008?den önce başvuru yapmışsa anneniz Emekli Sandığı emeklisi babasından dolayı da yetim aylığı alabilir. Fakat başvurusunu 1 Ekim 2008?den sonra yaparsa veya yapmışsa dedenizden dolayı yetim aylığı alamaz. Annenizin babanızdan dolayı alacağı dul aylığının oranı babanızdan dolayı başka yetim aylığı alan kardeşiniz varsa yüzde 50, yoksa yüzde 75 olarak bağlanır. Anneniz babanızdan dolayı dul aylığı başvurusunu 1 Ekim 2008?den önce yapmışsa yetim aylığı alacak kardeşiniz yoksa yüzde 75 olarak, 1 Ekim 2008?den sonra yapmışsa yetim aylığı alan kardeşiniz olmasa bile olmasa bile annenizin kendi aylığı olduğu için dul aylığı yüzde 75 üzerinden bağlanacak.

Annenize memur emeklisi babasından dolayı bağlanacak yetim aylığı anneanneniz ve varsa yetim aylığına müstehak kardeşlerinin sayısına göre tespit edilecek yüzdeye göre bağlanacaktır.

Emekli Sandığı yetiminin aylığı normal olarak yüzde 25 oranında bağlansa da aynı kişinin tekbir dulu ve tek bir yetimi varsa yüzde 60 ve yüzde 30 oranlarında, tek bir yetim varsa yüzde 50 oranında aylık bağlanır.

Sonuç olarak bu hak bir tek 1 Ekim 2008 öncesinde yetim aylığı bağlatmış Emekli Sandığı yetimi için geçerlidir.