22.11.2008 Ali Tezel ali.tezel@aksam.com.tr

Konu, ?Emekli olmadan kıdem tazminatı? olup 08.09.1999 tarihli Resmi Gazete?de yayınlanan 4447 Sayılı Yasa ile 1475 Sayılı Yasa?nın 14. maddesine eklenen bent ile getirilmiştir.

1-Emeklilikte yaş şartı 1999?da getirildi

4447 (daha sonra 4759) Sayılı Kanun ile emeklilik için daha önce yaş şartı yok iken 1999 yılında belli bir süre prim ödeme ile belli sigortalılık süresinden sonra emekli olma şartlarının yanında bir de yaş şartı getirildi.

Kanunda yaş şartı dışındaki şartları yerine getirenler, çalışmayı bırakıp emekli olacakları yaşı evlerinde beklemek istemeleri nedeniyle işten ayrılmaları halinde kıdem tazminatı alabileceklerdir.

2- Emeklilik yaşını evinde bekleyen kıdemini alabilir

08.09.1999 tarihli Resmi Gazete?de yayınlanan 4447 Sayılı Yasa ile eklenen 1475 Sayılı Kanun?un 14. maddesine 5. numaralı bent eklenmiş ve işçilere emekli olmadan istedikleri takdirde işlerinden ayrılıp KIDEM TAZMİNATI alma hakkı verilmiştir. İşte eklenen bent;

?5. 506 Sayılı Kanunun 60?ıncı maddesinin birinci fıkrasının (A) bendinin (a) ve (b) alt bentlerinde öngörülen yaşlar dışında kalan diğer şartları veya aynı Kanun?un Geçici 81?inci maddesine göre yaşlılık aylığı bağlanması için öngörülen sigortalılık süresini ve prim ödeme gün sayısını tamamlayarak kendi istekleri ile işten ayrılmaları nedeniyle,?

Bent içinde geçen maddeler ise aşağıdaki gibidir.

506?nın 60/A maddesi,

?A) Bu Kanun?un yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk defa sigortalı olarak çalışmaya başlayanların yaşlılık aylığından yararlanabilmesi için;

a) Kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması ve en az 7000 gün veya

b) Kadın ise 58, erkek ise 60 yaşını doldurmuş olması, 25 yıldan beri sigortalı bulunması ve en az 4500

gün,?...şartlarını tamamlayarak emekli olabilmektedir.

Yeni emeklilik maddesinde görüleceği üzere artık sigortalılık süresi diye bir uygulama yoktur, sadece prim ödeme gün sayısı ile belli bir YAŞ vardır.

Bent içindeki geçen 506/Geçici 81. maddesi (4759 ile değişik B ve C) bentlerinde de bilindiği üzere (B) bendinde 23.05.2002 itibariyle kadın ise 20 ve erkek ise yıllık sigortalılık süresi ile belirli gün sayısını istemektedir.

(C) bendi de 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 gün sayısını tamamlayanların emekli olacakları yaş?lar verilmektedir.

(B) bendi ile ilgili tabloda 5000 ile 5975 gün arasında değişen prim ödeme günü ile 40 ile 58 arasında değişen yaş şartı olduğu gibi kadın ise 20 ve erkek ise 25 yıllık sigortalılık süresi de vardır.

(C) bendi de 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 gün sayısını tamamlayanların emekli olacakları yaş?lar verilmektedir.

Bu bente göre, yaşları ne olursa olsun 15 yıllık sigortalılık süresi ile en az 3600 gün sayısını tamamlayanlarda işyerlerinden kıdem tazminatı ile ayrılabilirler.

Bütün bunlara göre

506/60?a göre,

1-Kadın ya da erkek olsun başkaca bir şart aranmaksınız 7000 gün sayınız varsa,

2-Kadın ya da erkek 25 yıllık sigortalılık süresi ve en az 4500 gününüz varsa,

506 Geçici 81?e göre,

1-Kadın ise 20 ve erkek ise 25 tam yıl sigortalılık süresi ile aynı maddede belirtilen gün sayılarına (5000 ile 7000 arasında değişir.) ulaşmış olanlar,

2-İster kadın olsun ister erkek en az 15 yıldan beri sigortalı olması ve en az 3600 gün sayısını tamamlayanlar,

Diledikleri zaman SSK?ya başvurup kıdem tazminatı yazısı isteyebilir ve alacakları yazı ile işyerlerinden kıdem tazminatı alarak ayrılabilirler.

3- SSK TBMM?yi takmamıştı

Kanun bunu emrettiği halde SSK?nın sigorta müdürlüklerinden bazıları yöre işverenlerinin etkisi ile işçilere ?kıdem tazminatı alabilir? yazısı vermiyorlardı. Vatandaşlarda SSK?yı mahkemeye veriyor ve hepsini kazanıyorlardı. SSK hem vatandaşa eziyet ediyor hem de mahkeme masrafları ödüyordu. Daha doğrusu milletin parasını SSK yöneticileri mahkeme masrafı olarak vatandaşa eziyet adına saçıyorlardı.

Biz de defalarca bu köşeden SSK TBMM?yi takmıyor diyorduk, en sonunda ?Vatandaşa eziyeti sevenler SGK?nın da mayasını bozacaklar? demiş ve 18.07.2007 tarihinde, SGK?ya devredilen, SSK Tahsisler Dairesi Başkanlığı tüm illere, 21.05.2007-09.062007 tarihleri arasında yapılan ?Karar ve Ödeme İşlemleri? eğitiminde belirlenen tereddütlü konular ile hatalı uygulamalara ilişkin aşağıdaki açıklamaların yapılması gerek duyulmuştur. Diyerek yeni talimatlarının göndermişti. Yazıda, yasaları nasıl uygulamayız vatandaşa nasıl eziyet ederiz diye düşünmüşler karara varmışlardı.

4- SGK hatadan döndü, 15 yıla da kıdem tazminatı var

Bu kadar haberden, eleştiriden sonra bir de vatandaşların verdiği tepkilerin yoğunlaşması, sigortalıların açtıkları davaları da tek tek kazanmaları sonuç verdi. SGK tüm illere gönderdiği yazı ile 15 yıllık sigortalılık süresi ve en az 3600 günü tamamlayanlara artık ?Kıdem Tazminatı Alabilir? yazısı verilmeye başlandı. Ancak, bu yazıda 08.09.1999 günü ve öncesinde işe girenlere bu yazının verileceği diğerlerine verilmeyeceği öngörülmüş.
--------------------------------------------------------------------------------