Gazete Haber Türk
Ali Tezel
--------------------------------------------------------------------------------
21 Mart 2009
--------------------------------------------------------------------------------
Ali Tezel Görevinden kendisi ayrılan işçi işsizlik parası alabilir

Prim ödemesiyle ilgili şartları yerine getirenler bazı koşullarda işten kendileri ayrılmaları halinde de İşsizlik Sigortası Fonu'ndan para alabilirler. İş akdi sağlık sebebiyle, işverenin iyi niyet kurallarına uymayan davranışları sonucu ya da belli süreleri çalışmakta olup işsiz kalanlar işsizlik maaşı almak için İŞKUR'a başvuru yapabilirler.

Ali Bey, yeni köşeniz ve gazeteniz hayırlı olsun dedikten sonra sorumu soruyorum.
Bir çalışanım ücretinde indirime gidildiği için, haklı fesih hakkını kullanıp tazminatlarını alarak ayrılmıştır. Bu kişi işsizlik sigortası alabilir mi? Murat Yazıcı Sayın okurum, son 120 günü sürekli olmak üzere, son üç yıl içinde en az 600 gün süre ile prim ödemiş olup da kendi istek ve kusurları dışında işsiz kalanlardan;

? Hizmet akitleri, işveren tarafından haklı neden olmaksızın feshedilenler, 4857 sayılı îş Kanununun 17 inci maddesi veya 20/4/1967 tarihli ve 854 sayılı Deniz İş Kanununun 16 ncı maddesi ya da 13/6/1952 tarihli ve 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanunun 6 ncı maddesinin dördüncü fıkrasında belirtilen bildirim önellerine uygun olarak hizmet akdi işveren tarafından sona erdirilmiş olanlar,

HAKLI NEDENİ VARSA

? Haklı Nedenle İşi Kendisi Bırakan İşçiler,
Hizmet akitleri, sağlık sebepleri, işverenin kanunda belirtilen ahlak ve iyi niyet kurallarına uymayan davranışları ve işçinin çalıştığı işyerinde bir haftadan fazla süre ile işin durmasını gerektirecek zorlayıcı sebepler nedeniyle bizzat kendileri tarafından feshedilen sigortalı işçiler, Hizmet akdi, süresi belli olsun veya olmasın sürenin bitiminden önce veya bildirim önelini
beklemeksizin 4857 sayılı İş Kanununun 24' üncü maddesine veya 854 sayılı Deniz İş Kanununun 14' üncü maddesinin (II) ve (III) numaralı bentlerine veya 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanunun 7' nci maddesi ile 11' inci maddesinin birinci fıkrasına göre sigortalı tarafından feshedilmiş olanlar,

? Hasta olduğu için işten çıkarılan işçiler,
Sağlık sebepleri veya işyerinde işçiyi bir haftadan fazla süre ile çalışmaktan alıkoyan bir zorlayıcı sebebin ortaya çıkması halinde işveren tarafından hizmet akdi feshedilenler, Hizmet akdi, süresi belli olsun veya olmasın sürenin bitiminden önce veya bildirim önelini beklemeksizin 4857 sayılı İş Kanununun 25 inci maddesinin (I) (II) ve (III) numaralı bentlerine veya 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 14'üncü maddesinin (III) numaralı bendine veya 5953 sayılı Basın Mesleğinde Çalışanlarla Çalıştıranlar Arasındaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkında Kanunun 12' nci maddesinin birinci fıkrasına göre işveren tarafından feshedilmiş olanlar,

DENİZCİLER

?Belirli süreli hizmet akdi ile çalışmakta olup da sürenin bitiminde işsiz kalanlar,
Hizmet akdinin belirli süreli olması halinde, bu sürenin bitimi nedeniyle işsiz kalanlar, 854 sayılı Deniz İş Kanunu'nun 7 nci maddesinin (II) numaralı bendinde belirtilen hizmet akdinin belirli bir sefer için yapılmış olması nedeniyle sefer sonunda işsiz kalanlar, İşyerinin el değiştirmesi veya başkasına geçmesi, kapanması veya kapatılması, işin veya işyerinin niteliğinin değişmesi nedenleriyle işten çıkarılmış olanlar, 854 sayılı Deniz İş Kanununun 14 üncü maddesinin (IV) numaralı bendindeki nedenlerle işsiz kalanlar,

? İŞKUR'a süresi içinde şahsen başvurarak,
?Yeni bir iş almaya hazır olduklarını kaydettirmeleri,
?En az 600 gün işsizlik sigortası primi ödemiş olmaları, halinde işsizlik ödeneğine hak kazanırlar.

Siz de işinizi haklı sebeple bırakmışsanız Türkiye İş Kurumu'ndan (İŞKUR) işsizlik ödeneği alabilirsiniz.

Son 120 günün hesabına dikkat

Hizmet akdinin sona erdiği tarihten önceki son 120 gün içinde, hizmet akdi devam etmekle birlikte, hastalık, ücretsiz izin, disiplin cezası, gözaltına alınma, hükümlülükle sonuçlanmayan tutukluluk hali, kısmi istihdam ile grev, lokavt, genel hayatı etkileyen olaylar, ekonomik kriz, doğal afetler nedeniyle işyerinde faaliyetin durdurulması veya işe ara verilmesi halinde, prim yatırılmayan süreler için Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK) kayıtları esas alınacak ve 120 günün hesabında prim yatırılmayan bu süreler kesinti sayılmayacaktır. Yani söz konusu şartlarda kesinti yapılmaması hainde SGK kayıtlarının dışında prim iddiasında bulunulamıyor.

Ne zaman emekli olacaklar?

Abdulkadir Suphandağı
? 01.12.1969 doğum tarihiniz, 1988 yılında başladığınız imamlık görevinden sonra 1991 yılında istifa ettikten sonra 1995 yılında bir gazetede muhabir, redaktör ve editör olarak görev yapmış ve adınıza 3940 gün prim ödenmiş ama bunun 3482 günü basın (2A-3A) olarak ödenmiş. Bu durumda, 51 yaşında enaz 5450 günle SSK'dan emekli olacaktınız ama 3482 günlük basın çalışmasının dörtte biri (870 gün- 2 yıl 5 ay) kadar 51 yaştan indirim hakkınız söz konusu.

Fisun Yücedağ
14.01.1962 doğum tarihiniz, 08.03.1984 işe girişiniz ve 1384 gün çalıştıktan sonra 1988 Nisan ayında doğum iznine ayrılmışsınız.
O halde 2 yıllık (720 günlük) doğum borçlanması yapabilirsiniz. Bu arada, 1990-1993 arasındaki 2 yıl, 7 ay, 8 günlük Bağ-Kur sürenizden sonra 01.12.2007 gününden beridir ödediğiniz isteğe bağlı sigorta da var. Bütün bunlara göre (doğum borçlanması dahil) 3522 gününüz var. Bunu 3600 güne tamamlarsa beklerseniz 58 yaşında emekli olacaksınız. Prim ödemeye devam eder de 5000 günü tamamlarsanız 5000 günü tamamladığınız gün emekli olursunuz. Son olarak isteğe bağlı sigortaya 1.10.2008 günü ve sonrasında sakın ha sakın 8 aydan fazla prim ödemeyin, yoksa Bağ-Kur'a geçersiniz. Bu nedenle 5000 günü istiyorsanız 31.05.2009 günü isteğe bağlıdan çıkıp, 01.106.2009 gününden sonra bir işyerinden SSK'lı olun.

Alibey Özceylan
1966 doğumlu eşiniz, 1985-1990 yılları arasında Bağ-Kur'lu olarak 1672 gün prim ödemesinden sonra bundan sonra yine isteğe bağlı (Bağ-Kur'lu) olsun ve ayda 214 lira en az prim ödesin ve prim gün sayısını toplamda 3800 günü tamamlayınca, isteğe bağlıyı sona erdirin ve bir işyerinde işe girsin 1275 gün daha prim ödeyip toplamda 5075 gün ile Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan SSK'lı olarak emeklilik hakkı kazanabilir. Bağ-Kur'dan emekliliği ise daha geç olacaktır.

Ayşe Demir
20.11.1987 öğretmenlik başlangıcı ve 22.08.1966 doğum tarihinizle 44 yaşına geldiğinizde (22.08.2010) emeklilik hakkı kazanacaksınız.