Akşam Gazetesi
Sezgin Özcan * Metin Taş

Bağ-Kur sigortalılığı 1 Ekim 2008 tarihinde başlatılanlar ile anonim şirket kurucu ortaklığından dolayı Bağ-Kur sigortalısı olanlar için bugün ve yarın çok önemli iki gün...
Bağ-Kur sigortalılığı 1 Ekim 2008 tarihinde başlatılanlar, bu tarihten önceki vergi mükellefi oldukları süreleri borçlanmak için; anonim şirket kurucu ortaklığından dolayı Bağ-Kur sigortalısı olanların ise sigortalılıklarının devamı için yarın (1 Nisan 2009 Çarşamba günü) mesai saati bitimine kadar Sosyal Güvenlik Kurumu'na (SGK) başvurmaları gerekiyor.

1 EKİM 2008 ÖNCESİNİ BORÇLANMAK İSTEYENLER
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası (SSGSS) Kanunu'nun geçici 8. maddesine göre, 5510 sayılı Kanunun 4/b maddesi (eski Bağ-Kur'lu) kapsamında sigortalılık niteliği taşıdıkları halde 1 Ekim 2008'den önce kayıt ve tescilini yaptırmamış olanların sigortalılıkları, 1 Ekim 2008 itibarıyla başlıyor.
Sigortalılığı 1 Ekim 2008 tarihinden başlatılacaklara (başlatılanlara), yine aynı madde hükmüyle 1 Ekim 2008 ile 4 Ekim 2000 tarihi arasındaki vergi mükellefiyet sürelerinin tamamı için borçlanma imkanı sağlanıyor. Ancak borçlanma için Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten (1 Ekim 2008'den) itibaren altı ay içinde SGK'ya başvurmaları gerekiyor. İşte bu süre yarın mesai saati bitiminde sona eriyor.
Bu nedenle, 4 Ekim 2000 ile 1 Ekim 2008 tarihleri arasındaki vergi mükellefiyet sürelerini borçlanarak sigortalılık süresi olarak kazanmak isteyenlerin, SGK Genelgesi'ne göre yarın (1 Nisan 2009 Çarşamba günü) mesai saati bitimine kadar SGK'ya başvurmaları gerekiyor.

KİMLER BORÇLANABİLECEK?
Bağ-Kur sigortalılıkları 1 Ekim 2008 tarihi itibarıyla başlatılan;
- Ticari kazanç veya serbest meslek kazancı nedeniyle gerçek ve basit usulde gelir vergisi mükellefi olanlar,
- Anonim şirketlerin yönetim kurulu üyesi olan ortakları,
- Sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerin komandite ortakları,
- Diğer şirket ve donatma iştiraklerinin ise tüm ortakları,

4 Ekim 2000 ile 1 Ekim 2008 tarihleri arasındaki vergi mükellefiyet sürelerinin tamamını, belgelemek suretiyle borçlanabilecekler.
Kısmi borçlanma mümkün olmayıp, belgelenen vergi mükellefiyet sürelerinin tamamı için borçlanma yapılacak. Borçlanılan tarihler arasında diğer sosyal güvenlik kanunlarına göre çalışmaların bulunması halinde bu çalışmalar iptal edilecek.

BORÇLANMA TUTARI
Borçlanma tutarı, asgari ücret ile asgari ücretin 6,5 katı arasında kalmak şartı ile sigortalının kendisi tarafından belirlenecek prime esas kazanç tutarının yüzde 32'si üzerinden hesaplanacak.
Hesaplanan borçlanma tutarı, 30 Eylül 2008 tarihinde geçerli olan Bağ-Kur prim tablosunun 24. basamağının sağlık primi dahil prim tutarını (aylık 784,28 TL'yi) geçemeyecek.
Borçlanma tutarının tamamının, tebliğ tarihinden itibaren altı ay içinde ödenmesi gerekiyor. Tebliğ edilen borç tutarının tamamının bu süre içinde ödenmemesi halinde bu süreler sigortalılık süresi olarak değerlendirilmeyecek ve ödenen tutar iade edilecek.

ANONİM ŞİRKET KURUCU ORTAKLARI
SSGSS Kanunu'na göre 1 Ekim 2008 tarihinden itibaren anonim şirket kurucu ortakları zorunlu Bağ-Kur sigortalılığı kapsamından çıkarıldılar. Kanunun geçici 22. maddesine göre de anonim şirket kurucu ortaklığından dolayı daha önce Bağ-Kur sigortalısı olanlardan sigortalılıklarını devam ettirmek isteyenlerin 1 Ekim 2008'den itibaren altı ay içinde yazılı talepte bulunmaları halinde sigortalılıkları devam ettirilecek. Bu süre içinde talepte bulunmayanların sigortalılıkları ise 1 Ekim 2008 tarihi itibarıyla sona erecek.
Buna göre 1 Ekim 2008 öncesinde anonim şirket kurucu ortaklığından dolayı Bağ-Kur sigortalısı olanlardan bu sigortalılıklarını devam ettirmek isteyenlerin, yarın (1 Nisan 2009 Çarşamba günü) mesai bitimine kadar SGK'ya başvurmaları gerekiyor.

SORU VE CEVAPLAR

Bağ-Kur sigortamı 1982'den başlatabilir miyim?
01.02.1964 doğumluyum. 01.08.1989-31.07.2000 tarihleri arasında sigortalı çalıştım, 3390 prim günüm var. 01.08.2000'den bu yana Bağ-Kurluyum. 1984-1986 arası yapmış olduğum 18 aylık askerlik süremi borçlandım. Ne zaman emekli olabilirim?
1982 yılında üzerimde kayıtlı ticari bir arabam vardı. Vergi dairesinde de kaydımı buldum ama Bağ-Kur'a kayıt yaptırmamıştım, bundan faydalanıp borçlanabilir miyim?
Ayrıca 8 yıldan beri Bağ-Kur basamaklarımı hep yükselttim, geçen yıl 15. basamaktaydım. 2009 yılında basamak kalktığını söylediler, şu anda aylık 500 TL ödüyorum. Acaba şimdiye kadar ödediğim yüksek basamak için boşuna mı fazla para yatırdım ve bundan sonra yüksek ödersem emekli aylığım neye göre hesaplanacak? Abdulkadir Baykal
1982 yılındaki vergi mükellefiyetinize bağlı olarak Bağ-Kur sigortalılığınızı başlatamazsınız.
Prim gününüzü 25 tam yıla (9000 güne) tamamlayıp 51 yaşınızı doldurduğunuzda Bağ-Kur'dan (devredilen) emekli olmaya hak kazanırsınız. 4/a (SSK) kapsamında çalışmaya başlayıp 1260 gün prim öderseniz SSK'dan (devredilen) 50 yaşınızı doldurduğunuzda emekliliğe hak kazanırsınız.
Bağ-Kur en son basamağının 24. basamak olduğunu göz önüne aldığımızda çok da yüksek basamaktan prim ödediğiniz söylenemez. Üzerinden prim ödediğiniz kazanç tutarı ne kadar yüksek olursa emekli aylığınız o kadar yüksek olur. Bu nedenle yüksek basamaktan boşuna prim ödemiş olmuyorsunuz.

'Ne zaman emekli olurum?' sorularına cevaplar
Ömer Dalımdu- 03.03.1953 doğum tarihi, 01.11.1980'de başlayan 60 günlük SSK, 04.10.2000'de başlayıp devam eden 8 yıl 5 aylık Bağ-Kur sigortalılığı ve 20.09.1974'de yapılan 20 aylık askerlik süresine göre, Bağ-Kur'dan en erken 15 tam yıl prim ödemiş olarak (askerlik borçlanması ve yaklaşık 5 yıl daha prim ödeyerek) emekli olmak mümkün. Oysa 4/b (Bağ-Kur) kapsamındaki sigortalılığı sona erdirip, 4/a (SSK) kapsamında prim ödemeye başlayıp 1260 gün prim ödeyerek, SSK'dan (devredilen) askerlik borçlanması yapmaksızın 3600 günle yaştan ya da askerlik borçlanması da yaparak 5000 günle emekli olmak mümkün.

Meryem Güzel- 01.09.1986-15.03.1993 tarihleri arasındaki 2355 gün SSK, 01.02.1994 tarihinde başlayan ve kesintisiz devam eden 5400 gün Bağ-Kur olmak üzere toplam 7755 prim ödeme gün sayınızla 20 tam yıllık (7200 günlük) sigortalılık süresini tamamlamışsınız. 01.01.1967 doğum tarihinize göre 44 yaşınızı dolduracağınız 01.01.2011 tarihinde Bağ-Kur'dan (devredilen) emekli olmaya hak kazanıyorsunuz.