5084 teşvikine borç olmama şartı geldi



Bilindiği üzere 5084 sayılı Kanun'la, kalkınmada öncelikli bölgelerde, SGK primine yönelik teşvik uygulanıyor. Bu teşvikten yararlanmak için eskiden SGK borcu olmaması koşulu aranmıyordu.

SGK tarafından hazırlanan "İşverenlere Verilen Devlet Yardımı, Teşvik ve Desteklerde Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan Alınacak Borcu Yoktur Belgesinin Düzenlemesine İlişkin Usul ve Esaslara Dair Tebliğ'de" de, 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ile 5746 sayılı Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakkında Kanun'da öngörülen işveren hissesi sigorta prim teşvikinin, 5510 sayılı Kanun'un 90'ıncı maddesinde öngörülen teşvik ve destekler kapsamında bulunduğu yer almaktadır.

Dolayısıyla, gerek 5084 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesinde, gerekse 5746 sayılı Kanun'un 3'üncü maddesinde öngörülen işveren hissesi sigorta primi teşvikinden yararlanılabilmesi için, anılan kanunlarda öngörülen şartların yanı sıra, işverenin Türkiye genelinde yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi ve idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borcunun da bulunmaması gerekmektedir.

Bu bağlamda, 5084 sayılı Kanun'da öngörülen şartları haiz işverenlerin, aylık prim ve hizmet belgelerini 05084, 85084, 05615 veya 85615 sayılı Kanun numaralarından durumlarına uygun kanun numarasını; 5746 sayılı Kanun'da öngörülen şartları haiz işverenlerin ise, aylık prim ve hizmet belgelerini 5746 sayılı Kanun numarasını seçmek suretiyle gönderebilmeleri için, Türkiye genelinde yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi ve idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borcunun bulunmaması gerekmektedir.

Yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borcunun bulunması

Gerek 5084 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesinde, gerekse 5746 sayılı Kanun'un 3'üncü maddesinde öngörülen işveren hissesi sigorta primi teşvikinden yararlanılabilmesi için anılan kanunlarda belirtilen şartların yanı sıra, devlet yardımları ile teşvik ve desteklerden yararlanacak olan, tüzel kişiliği haiz olan ve tüzel kişiliği olmayan kurum ve kuruluş işverenlerinin; çalıştırdığı sigortalılardan dolayı aylık prim ve hizmet belgesini kuruma gönderdikleri sırada Türkiye genelinde yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi ve idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarının bulunmaması, dolayısıyla aylık prim ve hizmet belgesini kuruma gönderdikleri sırada Türkiye genelinde yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi ve idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçları bulunan işverenlerin 05084, 85084, 05615, 85615 veya 5746 sayılı Kanun numaralarını seçerek aylık prim ve hizmet belgesi göndermemeleri gerekmektedir.

Bu bakımdan, gerek asıl işverenlerin, gerekse alt işverenlerin, 5084 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesi ile 5746 sayılı Kanun'un 3'üncü maddesinde öngörülen işveren hissesi sigorta prim teşvikinden yararlanmak amacıyla aylık prim ve hizmet belgelerini 05084, 85084, 05615, 85615 veya 5746 sayılı Kanun numaralarından durumlarına uygun olan kanun numarasını seçerek kuruma göndermeleri sırasında, söz konusu bildirgenin ilişkin olduğu işyerinden borçları bulunan işveren ve alt işverenlerin aylık prim ve hizmet belgelerini gönderme imkanı bulunmamaktadır.

Yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarının çeşitli kanunlar gereğince yeniden yapılandırılmış veya 6183 sayılı Kanun'un 48'inci maddesine istinaden tecil ve taksitlendirilmiş olması

5084 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesinde ve 5746 sayılı Kanun'un 3'üncü maddesinde öngörülen diğer şartlara sahip işverenler, yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarının çeşitli kanunlar gereğince yeniden yapılandırılmış veya 6183 sayılı Kanun'un 48'inci maddesine istinaden tecil ve taksitlendirilmiş olması halinde, yapılandırma veya taksitlendirme işlemlerinin devam ediyor olması (bozulmamış olması) kaydıyla, anılan kanunlarda öngörülen teşvikten yararlanılabilme imkanları bulunmaktadır.

Alt işvereni bulunan işyerleri ve alt işverenlerle ilgili işlemler

Asıl işverenlerin 5084 sayılı Kanun'un 4'üncü maddesi ile 5746 sayılı Kanun'un 3'üncü maddesinde öngörülen işveren hissesi sigorta prim teşvikinden yararlanmak amacıyla aylık prim ve hizmet belgelerini 05084, 85084, 05675 veya 5746 sayılı Kanun numaralarından durumlarına uygun olan kanun numarasını seçerek kuruma gönderebilmeleri için, gerek kendisinden, gerekse kendisinden iş alan alt işverenlerden kaynaklanan yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borcunun bulunmaması icap etmektedir.

Buna karşın, alt işverenler, yalnızca kendi çalıştırmış oldukları sigortalılara ilişkin borçlardan sorumlu tutulabileceğinden, asıl işverenin veya diğer alt işverenlerin kuruma yasal ödeme süresi geçmiş sigorta primi, işsizlik sigortası primi, idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı borçlarının bulunup bulunmadığı üzerinde durulmaksızın, kendi alt işverenliğinden kaynaklanan muaccel borçlarının bulunmaması gerekmektedir.

Teşvikten yararlanmaya devam etmek isteyenlerin mutalaka bu düzenlemeye dikkat etmesi gerekiyor.

İbrahim IŞIKLI

SOSYAL GÜVENLİK VE İŞ HUKUKU