Apartman ve Küçük İşyerlerine Müjde; Bedava Sağlık ve Güvenlik Hizmeti

Yukarıdaki başlığı görünce çok şaşırdınız değil mi? Doğrusunu isterseniz; 30.6.2012 tarihinde RG?tede yayımlanarak yürürlüğe giren (İSG)İş Sağlığı ve Güvenliği Yasa?sının ilgili 6331/7 maddesini inceleyince ben de çok şaşırmıştım. Üstelik çeşitli gazete ve internet sitelerinde ?Yeni çıkan bir yasa ile apartmanlara hekim ve iş güvenliği uzmanı çalıştırma mecburiyeti getiriliyor. Buna uymayanlara, onbinlerce hatta yüzbinlerce lira ceza kesilecek!? türünden yazıları okuyunca şaşkınlığım bir başka şaşkınlığa dönüştü. Üstelik bu konuda, yazı üstüne yazı yazıldığı ve yeni İSG Yasası?nın adeta apartmanlar düzeyine indirgenerek ele alındığı bir ortamda ben ne yapıyorum; ?bedava sağlık ve güvenlik hizmetinden? bahsediyorum. Hatta diyorum ki; ?bu bedava hizmetten sadece apartmanlar değil, 10?dan az çalışanı olan bütün işyerleri de yararlanacak!? Haydaa, böyle bir uygulama Dünyanın neresinde görülmüş acaba? Gel de şaşırma?

İŞİN ASLI ŞU:
Peki, işin doğrusu ne? İsterseniz gelin önce ?bu konudaki düzenleme ne diyor?? ona bir bakalım, sonra da konuyu açıklamaya çalışalım.

MADDE 7 ? İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinin Desteklenmesi

İş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin yerine getirilmesi için Bakanlıkça aşağıdaki şartlarla destek sağlanabilir:

a) Kamu kurum ve kuruluşları hariç ondan az çalışanı bulunanlardan, çok tehlikeli ve tehlikeli sınıfta yer alan işyerleri faydalanabilir. Ancak, Bakanlar Kurulu, ondan az çalışanı bulunanlardan az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinin de faydalanmasına karar verebilir.

b) Giderler ise iş kazası ve meslek hastalığı bakımından kısa vadeli sigorta kolları için toplanan primlerden kaynak aktarılmak suretiyle SGK tarafından finanse edilir.

Evet, gerçekten de İSG alanında sanki bir devrim oldu. Bundan böyle; her iş ve işyeri ile çalışan herkes İSG Yasa?sının ilgi alanı içinde. Yeni 6331-sayılı İSG Yasası?nın 2?nci maddesinde aynen şöyle deniliyor: ?Bu Kanun; kamu ve özel sektöre ait bütün işlere ve işyerlerine, bu işyerlerinin işverenleri ile işveren vekillerine, çırak ve stajyerler de dâhil olmak üzere tüm çalışanlarına faaliyet konularına bakılmaksızın uygulanır.?

Dolayısıyla çalışanı olan apartmanlar/sanayiden sayılıp-sayılmamasına bakılmaksızın bir çalışanı olan tüm işyerleri de bu yeni Yasa?nın kapsamında artık.

Durun hemen ?Eee, o halde; ?yeni çıkan bir yasa ile apartmanlara hekim ve iş güvenliği uzmanı çalıştırma mecburiyeti getiriliyor. Buna uymayanlara, onbinlerce hatta yüzbinlerce lira ceza kesilecek!? şeklinde yazanlar haklı..? demeyin! Çünkü biraz daha sabırlı olup okumaya devam ederseniz onların doğru söylemediklerini göreceksiniz.

Her şeyden önce şu hususları açıklığa kavuşturalım:

1.Öncelikle belirtelim ki; çalışanı olmayan apartmanlar zaten kapsam dışı yani Yasa?dan muaf! Çalışanı olan apartmanların ise ne öyle söylendiği gibi hekim ile uzmanı çalıştırma mecburiyeti var, ne de yüzbinlerce lira mertebesinde bir ceza söz konusu. Bu, size mantıksız gelmiyor mu Allah aşkına? Türkiye?de bu kadar doktor ve uzman var mı? Kaldı ki; küçük işyerleri, isteseler dahi kendi işyerlerinde hekim ve uzman çalıştıramazlar! Çünkü bunlar, İSG hizmetlerini Bakanlıkça yetkilendirilmiş bir OSGB?den almak zorundalar.

2.Çalışan sayısı 10?dan az olan ve tehlikeli veya çok tehlikeli sınıfta yer alan işletmeler, İSG hizmetleri için Devlet tarafından desteklenecek. Bakanlar Kurulu, ondan az çalışanı bulunanlardan az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinin de bu destekten faydalanmasına karar verebilecek.

Tekrar vurgularsak; çalışanı olan apartmanlarda ne hekim ile uzman çalıştırma mecburiyeti var ne de öyle yüzbinlerce lira ceza söz konusu. Tam tersine sonsuza değin bedava hizmet söz-konusu!

Evet, yanlış okumadınız;apartmanlara -hatta bununla da sınırlı değil- tüm küçük işyerlerine bedava sağlık ve güvenlik hizmeti geliyor! Peki, ne zaman?

Bu uygulama, işyerinin tehlike sınıfına göre bir veya en geç iki yıl sonra yani Türkiye bir seçim dönemine girerken geçerlik kazanacak. Muhtemelen Hükümet bunu bir seçim yatırımı olarak düşündü ki, dünyada eşi-benzeri görülmemiş böyle bir düzenlemeye imza attı!


UYGULAMA NASIL OLACAK?

1. 01?09 Çalışanı olan ve tehlikeli veya çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde İSG hizmet bedeli SGK tarafından karşılanacak. (Düzenleme bir yıl sonra yürürlüğe girecek!)

2. 01?09 Çalışanı olan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerine destek verilmesine Bakanlar Kurulu karar verecek. (Bu düzenlemenin iki yıl sonra geçerli olacağı ve bu dönemde ise ülkemizin yeni bir seçim sürecine gireceği göz önüne alındığında; -o zaman hangi Hükümet iş başında olursa olsun- bu konuda olumlu yönde karar vereceğini tahmin etmek, herhalde çok zor olmasa gerek!)

3. 10?49 Çalışanı olan işyerleri ise Hekim ve Uzman yani İSG hizmetini -Devlet

tarafından belirlenecek- makul bir bedelle(72?100 TL arasında) satın alacaklardır.

Her üç halde de yani 50?nin altında çalışanı olan işyerleri -hangi sınıfta olursa olsun- hekim ve uzman çalıştırmak zorunda değiller! Bu işyerleri; İSG hizmetlerini, bu alanda kurulmuş ve bünyesinde uzman ile hekim istihdam eden ve Bakanlıkça yetkilendirilmiş bir OSGB?den(Ortak sağlık Güvenlik Birimi) alacaklardır.

Yani uygulama şöyle olacak:

İŞYERİ BÜYÜKLÜĞÜ ÜCRETİN TESPİTİ ÖDEME MERCİ HİZMETİN İFASI


01?9 Çalışan DEVLET SGK ÖDEYECEK OSGB TARAFINDAN

10?49 ? DEVLET İŞVERENLİKÇE OSGB TARAFINDAN
50?(+) ? PİYASA İŞVERENLİKÇE YA OSGB VEYA İSGB


SONUÇ
Görüldüğü gibi; 10?dan az çalışanı olan işyerlerinde hekim ve uzman çalıştırma zorunluluğu yoktur. Çünkü bunlar İSG hizmetini bir OSGB?den(Ortak sağlık Güvenlik Birimi) alacak ve hizmet bedeli de SGK tarafından karşılanacaktır.

Çalışanı olmayan apartmanlar zaten kapsam dışı yani Yasa?dan muaf!

Çalışanı olan apartmanların ise öyle söylendiği gibi; ne hekim ile uzman çalıştırma mecburiyeti var ne de yüzbinlerce lira ceza söz konusu. Tam tersine sonsuza değin bedava hizmet söz-konusu!

Evet, yanlış okumadınız;apartmanlara -hatta bununla da sınırlı değil- tüm küçük işyerlerine bedava sağlık ve güvenlik hizmeti geliyor!
Peki, ne zaman? Bu uygulama, işyerinin tehlike sınıfına göre bir veya en geç iki yıl sonra yani Türkiye bir seçim dönemine girerken geçerlik kazanacak. Muhtemelen Hükümet bunu bir seçim yatırımı olarak düşündü ki, dünyada eşi-benzeri görülmemiş böyle bir düzenlemeye imza attı!

Şimdi söyleyin bakalım; bedava hizmetten kaçılır mı ve hiç böyle bir uygulamadan ceza yenir mi?

Apartmanlarda Oturanlar Yanmayacak Tam Tersine Bayram Edecek!

Bir Kişi Çalıştırana "Dört Kişi Çalıştırma Cezası" Diye Bir Şey De Yok!

Apartmanlarda oturanların yanmayacağını tam tersine iki yıl sonra bedava sağlık ve güvenlik hizmetine kavuşarak nasıl bayram edeceklerini yukarıda gördük.

Şimdi de şu ?bir kişi çalıştırana dört kişi çalıştırma cezası var (mı?)? ona bir bakalım. Çünkü bakın Resul Kurt refikimiz bu konuda ne diyor:

Resul Kurt - Eski Sigorta Müfettişi / Star Gazetesi ? 13.07.2012

1. Apartmanda Oturanlar Yandı!

? Apartmanlarda 1 kapıcı var, işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı çalıştırılmadığında bunun da cezası 5 bin TL. Bunlar her ay uygulanabilecek cezalar. Tabiri caizse kantarın topuzu biraz fazla kaçmış. 50 liralık apartman aidatını ödemekte zorlananlar, bu cezaları nasıl ödeyecek merak ediyorum doğrusu.?

2. Bir Kişi Çalıştırana "Dört Kişi Çalıştırma Cezası" Geliyor!

?Yeni kanunla işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı ve hemşire ile birlikte bir de destek elemanı ve çalışan temsilciliği geldi. Yani bir kişi çalıştıran bir işveren nerdeyse 4 yeni istihdam daha sağlamak zorunda. Devletin kaldıramadığı bu yükü işverenler nasıl kaldırsın??

Evet, tam da tahmin ettiğiniz gibi; bir kişi çalıştıran bir işveren 4 yeni istihdam daha sağlamak zorunda değil!

Bir kişi çalıştıran işyerleri; ?işyeri hekimi, iş güvenliği uzmanı ve hemşire ile birlikte bir de destek elemanı ve çalışan temsilcisi? çalıştırmak zorunda değil. Yok, böyle bir şey!

Küçük işyerleri, isteseler dahi kendi işyerlerinde uzman ve hekim ile hemşire çalıştıramazlar! Çünkü bunlar, İSG hizmetlerini Bakanlıkça yetkilendirilmiş bir OSGB?den almak zorundalar. Çalışan temsilcisi de orada çalışanlar arasından ya seçilecek ya da işveren tarafından atanacak, yani dışarıdan bir istihdam söz-konusu değil! Kaldı ki, işyerinde çalışan temsilcisi olabilmesi için 6331/20?ye göre; o işyerinde en az iki kişinin çalışması gerekiyor.

Yani uygulama şöyle olacak:

İŞYERİ BÜYÜKLÜĞÜ ÜCRETİN TESPİTİ ÖDEME MERCİ HİZMETİN İFASI


01?9 Çalışan DEVLET SGK ÖDEYECEK OSGB TARAFINDAN

10?49 ? DEVLET İŞVERENLİKÇE OSGB TARAFINDAN
50?(+) ? PİYASA İŞVERENLİKÇE YA OSGB VEYA İSGB


SONUÇ
Destek elemanına gelince; bu kişinin de illa dışarıdan olması gerekmiyoryani yeni bir istihdam söz-konusu değil!. Halen yürürlükte olan mevzuata göre; 20 işçinin çalıştığı (Ağır ve tehlikeli işlerde 10) işyerlerinde en az bir işçinin ilk yardım kursu görmesi ve bu konuda sertifikalı personel satüsüne kavuşması zorunlu. İşte bu elemanlardan birisi çalışanlar arasından işverence belirlenecek ve önleme, koruma, ilk yardım, tahliye, yangınla mücadele gibi konularda -uygun donanım ve yeterli bir eğitimden sonra- görevlendirilecek. Hepsi bu!



KAYNAK:Mehmet Ali METİNYURT
Bakanlık E.Baş İş Müfettişi/İş Müşaviri