Malulen emeklilik hakkı



Malulen emeklilik hakkı kazanabiliyor muyum?

B.A. Sayın Sınav, 05.06.2007 tarihinde ilik nakli oldum ve şu anda hâlâ aktif hasta olarak raporluyum. 2003'ten beri sigortalıyım; ancak en son 2007 nisan ayına kadar ödenmiş. İşe başladığım zaman yani 2003 yılında hiçbir sağlık problemim yoktu, 2007 yılında ortaya çıktı. Bu çerçevede bazı sorularım olacak:

1) 1210 işgünü ile malulen emeklilik hakkı kazanabiliyor muyum?

2) 5 yılın dolması mı gerekiyordu?

3) Şirketim tarafından ya da kendi imkanlarımızla geriye dönük ya da toplu olarak prim günlerimin ödenmesi halinde yine bu hakka sahip olabilir miyim?

Ya da benim aklıma gelmeyen ve sizin bana önerebileceğiniz bir yol var mı, bilmek istiyorum. Bilgi almaya çalıştım; ancak 1800 gün konusunda ısrarcı cevaplarla karşılaştım. Sizin Yeni Şafak Gazetesi'ndeki bir soruya yanıtınızı okuyunca belki benim durumumla ilgili de bir öneriniz olabilir diye düşündüm. Yardımcı olur ve bu konu hakkında beni aydınlatabilirseniz çok sevinirim.

C: Okuyucumun sorusunu 506 sayılı Kanun'un 53. maddesine göre çözümlememiz gerekmektedir. Buna göre, öncelikle sağlık kurulu raporu ile çalışma gücünün en az 2/3'nü yani % 66,66'sını çalışırken yitirdiği belirlenmelidir ki malul sayılabilsin. Ancak sadece sözkonusu malullük tespiti yeterli değil. Aynı yasanın 54. maddesi uyarınca, en az 5 yıldan beri sigortalı bulunup ortalama olarak 180 gün ya da toplam 1800 günlük malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primi ödemesinin de yapılmış olması gerekmektedir.

Babam 900 günle kısmî yaşlılıktan emekli olabilir mi?

Mukadderat GÖKMEN: Tahsin Bey, Babam, 1941 doğumlu. Yani şu an 67 yaşında. 16/07/1957'den 123 gün ve 1963 tarihinden 60 gün sigortası var. Toplam 183 gün. 24 ay askerlik yapmış. Yani 720 gün. Kendisinin KOAH akciğer hastalığı raporu var. Sağlık giderleri benim üzerimden karşılanıyor. Başka geliri de yok. Askerlik borçlanmasını ödeyip iş göremez raporuyla toplam 900 gün üzerinden emekli olabilme şansı var mı?

C: Okuyucuma daha önce yazdığım ?Sigortalı Bayların Kısmî Emekliliği? yazımda ele aldığım hususları tekrarlayarak cevap vereceğim. 506 sayılı Yasa ve değişiklikleriyle getirilen hükümler uyarınca, yaşlılık nedeniyle emekli olacak erkek sigortalıların emeklilik hak edişlerini şöyle özetleyebiliriz:

1- Erkek sigortalılardan 08.09.1976 (dahil)tarihinden önce işe başlamış olanlar, 3600 gün sayısını tamamladıkları zaman, 4447 sayılı Yasa'nın yürürlük tarihi olan 08.09.1999 tarihinden önce olduğu gibi, 55 yaşında emekli olacaklardır.

2- 4759 sayılı Kanun'la yapılan düzenlemeye göre; 23.5.2002 tarihinde 15 yıllık sigortalılık süresini tamamlamış erkek sigortalılara, 55 yaşını doldurmaları ve 3600 günlük malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları primini ödemiş olmaları halinde, istekleri üzerine kısmî yaşlılık aylığı bağlanacaktır.

3-Yine 4759 sayılı Kanun'la yapılan düzenlemeye göre; diğer sigortalılar ise aşağıdaki üç şartın tamamını gerçekleştirdikleri tarihte, aşağıda listede belirtilen yaşta emekli olabileceklerdir. Şartları şöyle özetleyebiliriz:

I- En az 15 yıllık sigortalılık süresini tamamlamış olmak (işe başlama tarihinden emekliliğe kadar geçen süre),

II- En az 3600 gün malullük-yaşlılık ve ölüm sigortası primi ödemiş olmak,

III- 55 yaşını tamamlamış olmak.

Bu üç şartı yerine getiren sigortalı baylar (erkekler),

(1)- 23.05.2002 tarihine kadar yerine getirenler, diledikleri zaman

(2)- 24.05.2002-23.05.2005 tarihleri arasında yerine getirenler, 56 yaşında

(3)- 24.05.2005-23.05.2008 tarihleri arasında yerine getirenler, 57 yaşında

(4)- 24.05.2008-23.05.2011 tarihleri arasında yerine getirenler, 58 yaşında

(5)- 24.05.2011-23.05.2014 tarihleri arasında yerine getirenler, 59 yaşında,

(6)- 24.05.2014 tarihinden sonra yerine getirenler, 60 yaşında,

SGK'den kısmî yaşlılık aylığını talep edebileceklerdir.

4-4447 sayılı Kanun'la yapılan düzenlemeye göre; 08.09.1999 tarihinden sonra işe giren sigortalı baylar (erkekler) ise 60 yaşında en az 4500 prim ödeme gün sayısı ile emekli olabileceklerdir.

Sonuç olarak, 5510 sayılı SSGSS Yasası ve değişiklik yasasıyla getirilen hükümler dışında, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ve değişikliklerinde öngörülen hükümler uyarınca kısmî yaşlılık aylığıyla emekli olabilecek erkek sigortalıların belirtilen esaslara göre emeklilikleri mümkündür.

Okuyucunun babasının emekliliği hususundaki çözümlemem şöyledir: Erkek sigortalı olarak, 08.09.1976 (dahil) tarihinden önce işe başlamış olduğundan ve 55 yaşını da 1996 yılında doldurduğundan, 4447 sayılı Yasa'nın yürürlük tarihi olan 08.09.1999 tarihinden önceki sigortalılar gibi, 3600 gün sayısını tamamladığı zaman, emekli olacaktır. 900 günle emekli olması mümkün değildir; sözkonusu gün sayısı, sigortalının ölümü halinde hak sahiplerine ölüm aylığı bağlanmasına ilişkin bir temel şart olup kısmî yaşlılık aylığı yönünden bir hak elde etmeye yetmemektedir.

Tahsin Sınav

28.04.2008