Alıntı Bumin Doğrusöz - 25.08.2008 - Referans Nickli Üyeden Alıntı
[size=9pt]Bu yazımda da 3568 sayılı kanunda 5786 sayılı kanunla yapıla değişiklikleri irdelemeye devam edeceğim. Ancak bu yazımın konusu, ağırlıklı olarak, değerli okurlardan gelen ve yanıtı pek çok kişiyi ilgilendirebilecek soru ve yorum maillerine göre oluştu.
23.8.1997 Resmi Gazete tarihli staj yönetmeliğinin 9. maddesinin son fıkrası ile lisansüstü ve doktora çalışmalarında geçen sürelerin belli bir kısmının stajda geçen süre olarak kabul edileceği yazılı idi. Bir okurumuz 5786 sayılı kanundan sonra da bu hususun geçerli olup olmadığını sormaktadır. Lisansüstü ve doktora çalışmalarının stajda geçen süreden sayılması, 5786 sayılı kanundan önce de, yasal dayanağı olmaksızın yönetmelik hükmü olarak uygulanmaktaydı. Kanaatimizce 5786 sayılı kanunla değişik yeni madde "staj süresinden sayılan hizmetler"i tahdidi olarak saymıştır. Bu nedenle maddede sayılanlar, yorum yoluyla ve yönetmelik yoluyla genişletilemez. Gerçi deyeceksiniz ki, öncede dayanağı yoktu, şimdi de olmadan uygulanmaya devam olunabilir. Olabilir. Birisi yönetmelik aleyhine iptal davası açana kadar uygulanabilir. Bu konuda uygulamayı TÜRMOB'un tavrı netleştirecektir. Burada asıl yanlış olan, akademik çalışmaya değer vermeyen yasa düzenlemesidir.
Bir diğer okurumuz staj dosyasını açtırdığını, ancak ilk sınavda başarılı olamayıp, yeni sınava hazırlandığını söyleyerek, staj dosyasını bu kanundan önce açtırdığından bahisle, iki yıllık staj süresinin kendisi için geçerli olup olmadığını sormaktadır. Bu durumda olanlar bence, maalesef yeni üç yıllık staj süresine tabi olacaklardır. Çünkü kanun geçici 14. maddesinde, eski 2 yıllık staj süresini, sadece 26.7.2008 tarihinden önce bir SMMM Odası nezdinde staj dosyası açtırmış ve staja başlama sınavını kazanmış olanlar için kazanılmış hak olarak korumuştur. Anılan maddede dosya açtırma sınavı kazanmış olma koşulları birbirine "ve" bağlacı ile bağlandığından, iki koşul birlikte aranacak ve aktardığımız durumda olanlar, sınavlarını başardıktan sonra üç yıl staj yapmak durumundadırlar.
Gelen soruların bir bölümü de SMMM'lerden ve bağımsız olarak çalışmayıp, çeşitli şirketlerde çalışanların veya YMM yahut SMMM şirketlerinde, bağımsız denetim şirketlerinde çalışanların, buradaki çalışmalarının YMM olabilmek için gerekli 10 yıl koşuluna sayılıp sayılmayacağı konusunda. Bu konu bilindiği gibi 5786 sayılı kanundan önce tartışmalı idi. 5786 sayılı kanunla 3568 sayılı kanuna eklenen 12. maddeye göre 26.7.2008 tarihinden önce;
- Kanunları uyarınca vergi inceleme yetkisi almış olanlardan bilanço esasında defter tutan özel kuruluşların muhasebe birimlerinde birinci derece imza yetkisini haiz, muhasebenin fiilen sevk ve idare edilmesinden veya mali denetiminden sorumlu bulunanların bu hizmetlerinde geçen süreleri ya da yeminli mali müşavirlik ve serbest muhasebeci mali müşavirlik şirketlerinde geçen hizmet süreleri (5786 sayılı kanundan önce, vergi inceleme yetkisi almış olanların kamu da geçen süreleri nazara alınmakta, özel sektörde geçen süreleri nazara alınmamaktaydı.)
- Diğer SMMM'lerin ise bir işyerine bağlı olarak çalışanların bu süreleri,
YMM olma koşullarından 10 yıllık sürenin hesabında nazara alınacaktır.
Diğer SMMM'ler diye söz ettiğimiz grupta yer alanlar için birinci derece imza yetkisini haiz olma, muhasebenin fiilen sevk ve idare edilmesinden veya mali denetiminden sorumlu bulunma gibi koşullar yahut SMMM sıfatı ile çalışmış olma veya SMMM YMM şirketlerinde çalışma koşulu aranmamıştır (Böylece bir grup okurumuzun sorusunu daha yanıtlamış oldum). Ancak bu gruptakiler için, bir işyerine bağlı olarak çalışma yeterli olmakla birlikte, çalıştıkları işyerlerinde yaptıkları işlerin SMMM mesleğinin konusu ile bağdaşırlığını kanıtlama, bu konuda işyerinden bir yazı ve taahhütname ibrazı yükümlülüğü getirilebilir.
Bu yazı dizisine başladığımdan beri bana onlarca soru ve/veya yorum maili geldi. Bana mail göndererek soru yöneltenlerin ortak noktası, bana sormadan önce sorularına Odalarından veya TÜRMOB'dan yanıt almaya çalıştıkları, ancak alamadıkları şeklindedir. Bu konuda bir komisyon kurularak ilkeler, sorunlar ve çözümleri hızla belirlenerek web sayfasında yayınlanması ve web sayfasında soru kabul eden ve yanıtları içeren bir köşe açılması, telefonun başına da konularına vakıf bir yetkilinin konulması zor bir şey değildir. Bu kanunun kesin çıkacağı, mayıs başında belli idi. Kanun 10 Temmuz'da yayınlanmıştır. Şu anda ağustos ayının ortasındayız. Yine de geç kalınmış sayılmaz. Vergi mevzuatının belirsizlikleri ile zaten boğuşan meslek mensuplarını, hiç olmazsa kendi alanlarında belirsizlik ortamında bırakmamak gerekir.