Aba altından sopa göstererek kaynak arama


Kaynak arayışında borçlanma ve özelleştirmeyle ilgili görüşlerimizi daha önce yazmıştık. Söz konusu yazıda, borçlanma ve özelleştirmenin kaynak sorununun çözümlenmesinde etkin ve verimli olmadığı görüşüne yer veriliyordu. Maliye de bu gerçeği fark etmiş olmalı ki, farklı arayışlar içine girdi.

VARLIK BARIŞI
Kaynak arayışları sonucunda kamuoyunda 'Varlık Barışı' olarak bilinen 5811 sayılı Kanun çıkartıldı. Başta yeterli tanıtılamama olmak üzere çeşitli nedenlerle beklenen ilgiyi görmedi. Başka bir söyleyişle, dağ fare doğurdu.

Bütün bunların sonucunda yasanın yeniden canlandırılması gündeme geldi. İndirimi reddedilen KDV'yi de kapsayacak şekilde yasa yeniden canlandırıldı. Eylül sonuna kadar başvuru süresi tanındı ve Bakanlar Kurulu'na süreyi yıl sonuna kadar uzatma yetkisi verildi.

2008 UNUTKANLIĞI
Yasada 2008 yılı kapsam dışı bırakıldığı için kanun kapsamında bildirimde bulunanların bir bakıma kendilerini ihbar etmesi gibi tuhaf bir durum ortaya çıktı. Dahası, beyan edilen varlık tutarı, inceleme sonucu bulunacak matrah farkından mahsup edilmekle birlikte, tespit edilen kaçakçılık fiilleriyle ilgili olarak, vergi suçu raporu yazılarak suç duyurusunda bulunulup bulunulmayacağı da belirsizliğini koruyor. Bütün bunlar yasanın başarı şansını azaltan etkenler. İşte bu noktada, duraksamaları giderecek açıklama ve düzenlemeler yapılması en uygun seçenekti. Fakat en azından şimdilik bu seçenek tercih edilmedi.

İSVİÇRE BLÖFÜ
ABD'nin İsviçre'den banka hesaplarıyla ilgili bilgi istemesi adeta 'karpuz kabuğu' etkisi yarattı. Konuyla ilgili açıklamalar birbirini kovaladı. Böyle olunca da kafalar karıştı. Açıklamaların dozu öylesine arttı ki, 'uyarı' adı altında kimi zaman örtülü, kimi zaman da açık tehditlere tanık olduk.
Yurtdışındaki parasını getirmeyenlerin bunun sonucuna katlanacağı, kanunda ne yaptırım varsa uygulanacağı bizzat Maliye Bakanı tarafından açıklandı. Oysa bu konuda yapılabilecekler son derece sınırlı. Yani, açıklamalar blöf kokuyor.

SIRADA İNCELEME VAR
Başvuru süresinin dolmasına sayılı günler kala Maliye'nin elinde başka bir koz daha var. Bu koz bazı mükelleflerin incelemeye alınması. İncelemeye alınan mükellefler, her şeyi kurallara uygun olsa bile, incelemenin bir an önce kazasız belasız bitmesini isterler.
İşte tam bu noktada varlık barışı devreye giriyor. Kanun'a göre 19 Haziran sonrasında başlayan incelemeler kanun kapsamında. İncelemeye alınan mükellef ortaya çıkartılabilecek matrah farkının yüzde 5'ini (yurtdışı için yüzde 2'sini) Varlık Barışı kapsamında beyan ederek 'sigorta' ettirebiliyor.
Görüldüğü gibi, kaynak aramada son trend 'aba altından sopa göstermek'.


Metin Taş Sezgin Özcan