İstanbul'un Uluslararası Finans Merkezi (İFM) olmasına ilişkin Strateji ve Eylem Planı Resmi Gazete'de yayımlandı.
Yüksek Planlama Kurulu'nun ''İstanbul Uluslararası Finans Merkezi Stratejisi ve Eylem Planı''na göre, İstanbul, öncelikle bölgesel, nihai olarak da küresel finans merkezi olacak.
İFM'nin uzun soluklu ve süreklilik arz eden bir proje olduğu belirtilen Strateji ve Eylem Planında Projenin başarısı ve temel belirleyicileri olarak, hukuk altyapısının güçlendirilmesi, finansal ürün ve hizmet çeşitliliğinin artırılması, basit ve etkin bir vergilendirme sistemi oluşturulması, düzenleyici ve denetleyici çerçevenin geliştirilmesi, fiziksel altyapının iyileştirilmesi, organizasyon yapısının kurulması ve insan kaynaklarının geliştirilmesi öngörüldü.

İFM EYLEM PLANI
YPK Kararında İstanbul Finans Merkezi Eylem Planının bazı konu başlıkları da şöyle belirlendi:
? Uyuşmazlıkların etkin çözümü için mahkemelerde ihtisaslaşma sağlanacak.
? İstanbul merkezli kurumsal bir Tahkim Merkezi kurulacak. Merkezde, kurumsal olarak arabuluculuk imkanı sunulacak.
? TBMM Genel Kurulunda bulunan tasarılar: Türk Ticaret Kanunu Tasarısı, Türk Borçlar Kanunu Tasarısı ve Hukuk Muhakemeleri Kanunu Tasarısının yasalaştırılması yönünde çalışmalar yapılacak.
? Başbakanlıkta bulunan Genel İdare Usulü Kanunu Tasarısı yasalaştırılacak.
? AB direktiflerine uyumlu yapı için Sermaye Piyasası Kanununda değişiklik yapılacak.
? Gayrimenkul yatırım fonu ve girişim sermayesi yatırım fonu gibi yeri ürünlere ilişkin düzenleme yapılacak.
? Merkezi Teminatlandırma ve Merkezi Takas Tarafı sistemi oluşturulacak.
? Uluslararası Ödeme ve Takas Sistemleri ile entegrasyon geliştirilecek. Ödeme Sistemleri Kanunu yayımlanacak.
? Yabancı menkul kıymetlerin yurtiçi piyasalarda işlem görmesi: Yabancı şirketlerin kotasyonunda gereken Maliye Bakanlığı izni kaldırılacak.
? Devlet iç borçlanma senetlerinin Yatırımcıları Koruma Fonu kapsamına alınması değerlendirilecek.
? ''Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu Tasarısı'' sektör temsilcilerince iletilen görüşler çerçevesinde hızla yasalaştırılacak.

VERGİSEL DÜZENLEMELER
? Gelir Vergisi Kanunu yeniden yazılacak.
? Vergi Usul Kanunu tümüyle gözden geçirilerek, vergi cezalarının caydırıcılığının artırılması başta olmak üzere mükellef hakları, uyuşmazlıkların çözümü ve değerleme hükümleri modern vergi sistemleriyle paralel hale getirilecek.
? BSMV başta olmak üzere aracılık maliyetlerini artıran yüksel kademeli olarak düşürülecek.
? Gelir İdaresi Başkanlığında finansal sektör konusunda uzmanlaşmış bir birim kurulacak.
? Borsada şirketlerin halka açılmalarının teşviki amacıyla vergi dahil her türlü önlem alınacak.
? Sistemik Risk Komitesinin görev ve fonksiyonları güçlendirilecek.
? Borsalar, hukuki statüleri netleştirilerek, genel kamu idaresini ilgilendiren mevzuat kapsamı dışına çıkarılacak.
? Piyasalar için Ortak Teknoloji Platformu oluşturulacak.
? Takasbank ve Merkezi Kayıt Kuruluşu bünyesinde Elektronik Fon Platformu kurulacak.
? İFM için Ekonomiden Sorumlu Başbakan Yardımcısına doğrudan bağlı bir bürokrat atanacak veya görevlendirilecek.

SİGORTALI İHRACA YÖNELİK SİSTEM KURULACAK
? Özel sektör borçlanma araçlarına işlerlik kazandırılacak ve bu araçlar Yatırımcıları Koruma Fonu kapsamına alınacak.
? Yerel yönetim borçlanma araçları geliştirilecek. Sigortalı ihraca yönelik sistem kurulacak.
? Tezgahüstü piyasalarda sunulan ürünlerle ilgili mevzuat, takas ve işlem altyapısı oluşturulacak.
? Faizsiz finansman araçlarına ilişkin altyapı geliştirilecek. Körfez Bölgesi sermayesine yönelik sermaye piyasası araçları ve takas bağlantısı projesinin hayata geçirilmesi sağlanacak.
? İstanbul Altın Borsası bünyesinde efektif ve döviz piyasası kurulacak ve Takasbank tarafından takas hizmeti sağlanacak.
? Karbon piyasası oluşturulacak: Karbon ve sera gazı salım ticaretine başlanacak ve bu araçlara dayalı türev ürünler geliştirilecek.
? Ürün ihtisas borsaları oluşturulacak. Tarım ürünleri için lisanslı depoculuk sistemi kapsamında elektronik işlem platformu, takas ve saklama sistemi kurulacak.
? Enerji ürünlerine ve emtiaya dayalı spot ve vadeli piyasalar geliştirilecek.

EĞİTİM POLİTİKALARI
? İlköğretimden itibaren öğrencilere temel finans ve ekonomi formasyonu kazandırmak amacıyla müfredata bazı dersler eklenecek.
? Üniversitelerde belirli bir seviye belirlenerek, mezuniyet öncesi yabancı dil bilgisinin zorunlu hale getirilmesi gibi seçenekler değerlendirilecek.
? Her bir üniversite içinde finans odaklı merkezler için ''Kariyer Planlama Merkezleri'' oluşturulacak.
? Doktor unvanına sahip olmayan sektör çalışanlarının üniversitelerde ders vermelerindeki engeller ile akademisyenlerin sektör kuruluşlarında görev almasındaki engeller ortadan kaldırılacak.
? Finans sektörüne yönelik insan kaynağı (yetenek) havuzu oluşturulacak.
? İstanbul finans konusunda yüksek lisans ve doktora merkezi haline getirilecek.
Bu arada İFM Stratejisi ve Eylem Planında, küresel kriz nedeniyle yeniden şekillenecek olan finansal piyasaların yönünün bu aşamada tam olarak öngörülememesi nedeniyle, Planın 3 yıl sonra yenilenerek, güçlendirilmesi ve içeriği genişletilerek, detaylandırılması öngörüldü.
M.Yenigün