Vergi ve prim borcu altında kıvranan esnafa da açılım gerekiyor



Soru: Kriz nedeniyle vergi ve prim borçlarımızı ödeyemiyoruz. Geçtiğimiz ay yeni bir borç yapılandırılmasından bahsediliyordu. Bu yapılandırma ne oldu? Ne zaman yürürlüğe konacak? Bu konuda bilgi verirseniz, bizi ve bizim bibi milyonlarca borçluyu memnun edersiniz.

Cevap: Ekonomik kriz sizin gibi pek çok mükellefi vurdu. Vergi borcunu ödeyemeyen esnaf ve tüccar iyi niyetli. Çünkü, vergi beyannamelerini süresi içinde vermiş. Vergisini tahakkuk ettirmiş. Ama nakit sıkıntısından borcunu vadesinde ödeyememiş. Aynı şekilde prim ve hizmet belgesini süresi içinde SGK İl Müdürlüğüne vermiş. Prim borcunu tahakkuk ettirmiş. Ancak süresi içinde prim borcunu ödeyememiş. Gerek vergi, gerekse prim borcunu ödeyemeyen binlerce esnaf, tüccar, sanayici kayıt altında dürüst kişiler. Ödeyemeyeceklerini bile bile vergi ve prim borçlarını kendi elleriyle tahakkuk ettirmişler. Ancak iradeleri dışında yakalandıkları global kriz nedeniyle, nakit darlığına düşmüşler ve borçlarını ödeyemiyorlar. Enflasyon canavarının öldüğü, yılık enflasyonun yüzde 5, 6 civarında hedeflendiği bir ortamda yıllık yüzde 30 oranında uygulanan acımasız gecikme zammı da, borç tutarını sürekli artırarak, ödenecek borçları ödenemeyecek hale getiriyor. Tek suçları kayıt altına girmek olan ve sıkıntıdan kıvranan esnafın borcu, gecikme zammıyla sürekli artıyor. İyi niyetli bu insanlara yardımcı olmak ve yeni bir borç yapılandırması getirmek gerekiyor. Peşin ödeme halinde borcun faizini ve gecikme zammını kaldıran, taksitle ödenmesi halinde borcun gecikme zammı ve vergi cezasını kademeli kaldıran bir borç yapılandırması; hem esnaf, sanatkâr ve borcu olan tüm mükellefleri rahatlatacak. Hem de toplanan vergi ve prim borçlarıyla Hazine rahatlayacaktır.

Son günlerde zaman zaman gündeme gelmesine karşın, henüz ortada borç yapılandırmasına ilişkin somut bir çalışma yok. Herhalde yetkililerimiz başka açılımlar peşinde koşmaktan esnaf ve sanatkârın borç açılımına zaman bulamıyorlar.




Üç taksit ödenmediğinde yapılandırma bozuluyor

Soru: Bağ-Kur borcumu taksitlendirdim. 30 ay ödedim. Fakat daha ödeyemedim. Tekrar ödemek için müracaat ettim. 7000 TL asıl borç 22.900 TL faiz ile birlikte 29.936 TL borç çıkarıldı bu kadar faiz biraz insafsız değil mi? İtiraz hakkım yok diyorlar. Bu doğru mu?

Cevap: Prim borçlarını yeniden yapılandıranlar, bir takvim yılı içinde üç taksit veya cari yıl primleri bir takvim yılı içinde üç defa ödemediği takdirde yapılandırma bozuluyor. Ve yapılandırmanın avantajları ortadan kalkıyor. Sorunuzdan 30 taksit ödedikten sonra 7.000 TL borcunuz kaldığı noktada taksitlerinizi ödeyemediğiniz anlaşılıyor. Hesaplanan gecikme zammı kalan 7.000 TL lik taksitinize ait değil. Yapılandırdığınız tüm borcunuza ait. Yapılandırma olmamış gibi tüm prim borcunuz için hesaplanan gecikme zammıdır. Yapılandırma bozulduğundan, ödemiş olduğunuz taksitler sanki hiç yapılandırma yapılmammış gibi toplam prim borcunuzdan düşülüyor. Maalesef bu uygulama yasadan kaynaklanıyor. Ortada itiraz edilecek bir işlem yok. Ancak, devletin prim ve vergi alacağı 100 milyar TL yi aştı. Kriz nedeniyle kimse borcunu ödeyemiyor. Kesin olmamakla birlikte önümüzdeki aylarda yeni bir yapılandırma düzenlemesi olabilir. Mali durumunuz müsaitse borcunuzu ödeyip kurtulun. Mali gücünüz yoksa, yapılandırmayı beklemekten başka çareniz yok.

Ekrem Sarısu