Serbest Bölge Kanunu'nun değişmesi vergi incelemelerini etkiler mi?


Günün Sözü;

"Yarım hoca dinden, yarım hekim candan, yarım müşavir de maldan eder."

Serbest Bölgeler Kanunu'nda eski düzenlemelere dönüşe yönelik bir taslağın Meclis'te bulunduğunu müjdeliyordu. Bugün halihazırda sürdürülen vergi incelemeleri çerçevesinde kısa bir değerlendirme yapmaya çalışacağım.

Taslak ne getirebilir?

Taslak, çok kısaca, Avrupa Birliği'ne girişe kadar eskiden olduğu gibi serbest bölge faaliyetlerinden elde edilen gelirleri ve serbest bölgelerde çalışanların ücretlerini vergiden istisna tutmayı öngörüyor.

İncelemelerde ne deniyor?

Hatırlanacak olursa tüm serbest bölgedeki ilişkili şirket (veya şube) yoluyla satılan mallar veya buralardan alınan mallar nedeniyle bu bölgelerde bırakılan karlar, bu bölgelerde bir katma değer yaratılmadığı gerekçesi ile, örtülü kazanç dağıtımı hükümlerine dayanılarak reddediliyor. Yapılan tarhiyatlarda bir emsal araştırması yapılmadığı gibi, bu bölgelerde yapılan masraflar dahi dikkate alınmıyor.

Değişiklik sonrası ne olur?

Hevesinizi veya sevincinizi kırmak istemeyiz ama yapılacak değişikliğin inceleme elamanlarının mevcut yaklaşımına bir etkisi olmayacağını düşünüyoruz. Diğer bir deyişle, kanun değişse dahi vergi incelemeleri eskisi gibi devam edebilecektir beklentisindeyiz.

Ne yapmak lazım?

Mevcut kanundan ve yapılırsa yeni değişiklik çerçevesinde Serbest Bölgeler Kanunu'ndan yararlanılmak isteniyorsa mutlaka ve mutlaka yeni transfer fiyatlaması düzenlemelerini dikkate alıyor olmanız gerekiyor.

Diğer bir deyişle o bölgede bırakılan karı hak edecek bir örgütlenme ve faaliyeti de mutlaka ve mutlaka o bölgeye taşımanız gerekiyor. İhracat yapıyorsanız, ihracat birimi fiilen o bölgeye taşınmalı, iletişim araçları ve tüm fonksiyonları ile orada fiilen çalışılmalı.

Aksi takdirde hem mevcut durumda, hem de değişirse değişik haliyle yapılacak uygulamada vergi açısından problem yaşamaya devam edersiniz.

Verilecek 2007 kurumlar vergisi beyanlarında durum

2007 yıllık beyanını verirken de bu uyarıları dikkate almış olmanızı öneririm ki bir problemle karşılaşmayın.

Beyanname ekindeki formda SB ilişkileri

2007 kurumlar vergisi beyannamesi ekindeki transfer fiyatlamasına ilişkin elektronik formu doldururken serbest bölgelere yapılan satış ve bu bölgeden yapılan alışları da dikkate almayı unutmayın.

Hasbelkader keyfe keder sisteminden sürekli ve güncel inceleme sistemine mi geçiliyor?

Türkiye'deki vergi inceleme sistemi adeta "piyango kime çıkarsa" gibi idi. Şimdilerde özelikle büyük ölçekli (sadece Büyük Mükellefler Vergi Dairesi mükellefleri değil) şirketlere dönük bir sistem değişikliğine gidildiğini ve sürekli (tüm yılarını/olabildiğince sıcağı sıcağına) inceleme sistemine geçildiğini gözlemliyoruz. Bazı şirketlerden daha beyanname verilmeden 2007 transfer fiyatlaması uygulaması ile ilgili bilgiler istendi. Bazı şirketlerin 2007 defterleri dışsında 2008 ilk üç ayına ilişkin bazı belge ve açıklamalar istendi.

Vergi dairesinden gelen uyarı mektupları

Mart ayı beyanname süresi bitiminden evvel bir kısım gelir vergisi mükelleflerine vergi dairelerinden mektuplar geldi. Bu mektuplarda, bankalardaki hesaplarınız gelen havale tutarları, mevduat hesaplarına yatan nakit tutarları ve senet-çek suretiyle yapılan tahsilat tutarları ile 2006 yılı gelir vergisi beyanı ile 2007 yılı KDV beyanlarınızda fark bulunduğu anlaşılmıştır deniliyor.

Devamımda da mealen, bakın sizin banka hesaplarınızı izliyoruz, beyanname verirken ayağınızı denk alın yoksa inceleneceksiniz deniliyor.

Zeki GÜNDÜZ

02.04.2008