AR-GE teşviklerinin transfer fiyatlaması yönü




Günün sözü:

"Bir güçlükle karşılaştığınızda, kendinize kaçış yolu değil, bir çıkış yolu arayın."

D.L. Weatherford

Değerli okurlar, AR-GE konusunda yeni çıkan düzenleme de dikkate alındığında, ileride karşılaşılması muhtemel bir konudaki görüşlerini sizlerle paylaşma gereği hissettim.

Yaratılan değer

TÜBİTAK'ın da onayladığı, denetlediği projeler kapsamında yapılan çalışmalar sonucunda bir "şey"ler oluşuyor. Proje neticesinde oluşan "şey" bazen bir patente bağlanabiliyor, bazen de "yeni bir buluş" değil "geliştirme" çalışması şeklinde yürütülüyor. Ancak proje başarıya ulaşmışsa şöyle veya böyle bir sonuç elde ediliyor.

Vergi açısından bakıldığında, elde edilen her ne ise sahibi o çalışmayı finanse eden, yürüten şirkettir. Dolayısıyla da bu şey o şirketçe kullanıldığı müddetçe vergisel bir problem yoktur.

Yaratılan şey bir başka şirketçe kullanılırsa

Şayet proje neticesinde yaratılan şey bir başka ilişkili şirkete kullandırılırsa, bu kullandırma için mutlaka piyasa şartlarına uygun makul bir bedel alınması gerekmektedir. Aksi takdirde kullanan şirket ister yurtiçi, ister yurtdışında olsun, Türkiye'de AR-GE yapan şirket diğer şirkete örtülü kazanç dağıtmış sayılabilecektir.

AR-GE çalışmaları olumsuz sonuçlanmışsa

AR-GE çalışması olumsuz neticelenmişse dahi, bu çalışmaların bir başka şirketle paylaşılmasının bir değeri/ederi/bedeli olmalıdır. Olumsuz sonucun bedelsiz paylaşımı dahi sorun yaratabilecektir.

İlle teşvik gerekir mi?

AR-GE veya herhangi bir başka bir konuda, bir şirket masraf yaparak bir "değer" yaratıyorsa, bu değer bir başka (ilişkili) şirkete bedel olmaksızın kullandırılamaz.

Dolayısıyla konu AR-GE teşviklerinin oldukça ötesinde, oldukça geniş bir alanı içermektedir.

Teşvik alınması dikkat de çekmektedir

Doğal olarak AR-GE projesi doğrudan veya dolaylı, nakit veya indirim şeklinde devletin desteklediği bir proje ise, bu durum daha belirgin hale, göze görünür hale gelecek, dolayısıyla bu çerçevede sık sık tartışılacağa benzemektedir.

Möö daa

İngiltere'de yapılan bir araştırmada, ineklerin de yöresel aksanları olduğu belirlenmiş. Araştırmayı Londra Üniversitesi sesbilim profösörü John Wells gerçekleştirmiş.

Zeki GÜNDÜZ

Dünya online / 30.05.2008