Serbest Meslek Makbuzu Yerine Geçen Pos Cihazı Fişine İlişkin Ceza Uygulaması


Bilindiği üzere; 213 Sayılı Vergi Usul Kanununa (VUK) veya bu Kanunun Maliye ve Gümrük Bakanlığına verdiği yetkiye dayanılarak, kullanma mecburiyeti getirilen belgelerin, öngörülen zorunlu bilgileri taşımaması halinde bu belgeler vergi kanunları bakımından hiç düzenlenmemiş sayılmaktadır.

Aynı Kanunun 237 ve 238?nci maddeleri; serbest meslek erbabının mesleki faaliyetlerine ilişkin her türlü tahsilatı için iki nüsha serbest meslek makbuzu tanzim edeceğini, bu makbuzda; makbuzu verenin soyadı, adı veya unvanı, adresi, vergi dairesi ve hesap numarasının; müşterinin soyadı, adı veya unvanı ve adresinin; alınan paranın miktarının ve paranın alındığı tarihin yazılacağını hüküm altına almaktadır. Buna göre; serbest meslek makbuzunda asgari bilgilerden herhangi birisinin bulunmaması durumunda, makbuz hiç düzenlenmemiş sayılacak ve fiil VUK?un 353/1 Maddesine göre özel usulsüzlük cezası ile cezalandırılacaktır. Bu durumda, makbuzda tutar haricindeki bilgilerde eksiklik bulunması halinde 353?ncü madde gereği kesilecek ceza en az ceza tutarı olan ve 2008 Yılında uygulanan 149,00 YTL olacaktır.
01.09.2008 tarihinde uygulanmaya konulan, ?Serbest meslek faaliyetinde bulunan hekimlerin POS cihazı bulundurması zorunluluğu?nu düzenleyen 279 Sıra Numaralı VUK Genel Tebliği ile; POS cihazları fişlerinin VUK uyarınca düzenlenmiş "serbest meslek makbuzu" olarak kabul edilmesi uygun görülmüştür.

Tebliğin 2.1 Bölümünde; POS cihazları ve bunlar tarafından üretilen belgelerin, serbest meslek faaliyeti kapsamında elde edilen kazancın Vergi Usul Kanununa göre belgelendirilmesini sağlayacak şekilde; mükellef bilgileri, tarih, saat, sıra no, hizmetin cinsi, vergi dahil tutarı vb. bilgiler ve "Bu belge V.U.K. uyarınca serbest meslek makbuzu yerine geçen belge hükmündedir." ibarelerini bulundurması gerekliliği belirtilmiştir.

Tebliğin ?Ceza? başlıklı 2.4 Bölümüne göre; öngörülen şartları taşımayan cihazları kullandıkları tespit edilenlere, VUK?un mükerrer 355/1 inci maddesine göre özel usulsüzlük cezası kesilecektir. VUK Mükerrer 355?nci maddesinin birinci fıkrası ise serbest meslek erbabına 2008 Yılında 1.490,00 YTL ceza öngörmektedir.

Bu durumda, POS cihazı fişinde yukarıda sıralanan bilgilerden herhangi birinin bulunmaması durumunda uygulanacak ceza 2008 Yılında 1.490,00 YTL olacaktır.

Tebliğ POS cihazı fişini serbest meslek makbuzu ile eşdeğer tutmuş ve bu belgenin serbest meslek makbuzu yerine geçeceğini açıkça ifade etmiştir. Hal böyleyken, aynı kabul edilen iki belgede, yukarıda belirtilen türden eksikliklerin bulunması durumunda, ceza uygulaması birbirinden farklı ceza maddelerine dayandırılmakta, dolayısıyla kesilecek ceza miktarları birbirinden çok farklı olmaktadır.

Serbest meslek makbuzuna ilişkin 149,00 YTL olan ceza tutarının, Tebliğ sonrası sadece POS cihazı fişleri için 1.490,00 YTL?ye çıkması, tartışması gün geçtikçe artacak bir uygulamadır.

* Tutarda eksiklik bulunması durumunda özel usulsüzlük cezanın %10?luk orana bağlanması, konunun ayrıca değerlendirilmesini gerektirdiğinden yazıda tutar eksiklikleri hariç tutulmuştur.



Kaynak:Osmanferhat